Οι φλεγμονές στα ούλα και τα χαλασμένα δόντια (περιοδοντική νόσος) μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο ψηλής αρτηριακής πίεσης κατά περίπου 16%. Οι ερευνητές έχουν εντοπίσει 10 βακτήρια στην οδοντική πλάκα που μπορούν να προκαλέσουν αύξηση των επιπέδων της αρτηριακής πίεσης. Αν και πρόκειται για μια διαδικασία που μπορεί να συμβεί και στα δύο φύλα, η μελέτη επικεντρώθηκε σε 1.215 μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με μέσο όρο ηλικίας τα 63 έτη. Οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Μπάφαλο παρακολούθησαν τις γυναίκες για 10 χρόνια και περίπου το ένα τρίτο από αυτές εμφάνισε υπέρταση. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι σε όλες τις γυναίκες που έγιναν υπερτασικές υπήρχαν συγκεκριμένοι κοινοί τύποι βακτηρίων του στόματος. Η υπέρταση έχει χαρακτηριστεί ως "ο σιωπηλός δολοφόνος. Σύμφωνα με την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, σχεδόν οι μισοί Αμερικανοί ενήλικες εμφανίζουν υπέρταση και οι περισσότεροι δεν το γνωρίζουν. Ωστόσο η διατήρηση της υγείας των δοντιών και των ούλων είναι ένας τρόπος για να μειωθούν οι πιθανότητες.

Πηγή: Journal of the American Heart Association, 2022; doi: 10.1161/JAHA.121.021930

Κατηγορία Έρευνα

Η λήψη πρωτεϊνών από πολλές διαφορετικές πηγές θα μπορούσε να κρατήσει υπό έλεγχο τα επίπεδα της αρτηριακής πίεσης.
Αποδεικνύοντας ότι η ποικιλία είναι πραγματικά το «αλατοπίπερο της ζωής», εκείνοι των οποίων η πρόσληψη πρωτεΐνης προέρχεται από έως και οκτώ διαφορετικές πηγές έχουν επίσης 66% λιγότερες πιθανότητες να υποφέρουν από υπέρταση σε σύγκριση με άλλους που εξαρτώνται από λίγες μόνο πηγές.
Οι ερευνητές από το νοσοκομείο Nanfang στην Κίνα ανακάλυψαν ότι οι πιο υγιείς λαμβάνουν την πρωτεΐνη τους από δημητριακά ολικής άλεσης, επεξεργασμένα δημητριακά, επεξεργασμένο και μη επεξεργασμένο κόκκινο κρέας, πουλερικά, ψάρια, αβγά και όσπρια, όπως ο αρακάς και τα φασόλια.
Ανέλυσαν τη διατροφή σχεδόν 12.000 ανθρώπων με μέση ηλικία 41 ετών και το 35% από αυτούς εμφάνισαν υπέρταση κατά τη διάρκεια των 18 ετών της μελέτης. Οι περισσότεροι από αυτούς εξαρτιόνταν από μία ή δύο μόνο πηγές πρωτεΐνης, αλλά ο κίνδυνος άρχισε να μειώνεται όσο αυξανόταν ο αριθμός των πηγών πρωτεΐνης.
Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία συνιστά στους ανθρώπους να τρώνε υγιεινές πηγές πρωτεΐνης, όπως από φυτά, θαλασσινά, γαλακτοκομικά προϊόντα με χαμηλά λιπαρά και χωρίς λιπαρά και από άπαχα κομμάτια μη επεξεργασμένου κρέατος και πουλερικών και υποστηρίζει ότι μία ή δύο μερίδες, κάθε μέρα είναι αρκετές για να πάρουμε όλη την πρωτεΐνη που χρειαζόμαστε.

Πηγή: Hypertension, 2022- doi: 10.1161/HypertensionAHA.121.18222

Κατηγορία Έρευνα

Τα φάρμακα για την αρτηριακή πίεση είναι ένας παράγοντας που κάνει τον ιό COVID-19 θανατηφόρο. Σύμφωνα με νέα έρευνα, τα φάρμακα αυτά αυξάνουν τις πιθανότητες ιογενούς πνευμονίας και θανατηφόρου αναπνευστικής ανεπάρκειας.

Οι άνθρωποι που λαμβάνουν αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης (ACE inhibitors) ή αναστολείς επιπέδων αγγειοτενσίνης ΙΙ (ARB) για καρδιακά προβλήματα θα πρέπει να μένουν στο σπίτι και να μην συναντώνται με ανθρώπους, λένε ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Λουιζιάνας.

Ο Dr Malcolm Kendrick, γιατρός στο Ηνωμένο Βασίλειο, εκτιμά ότι οι άνθρωποι που παίρνουν ένα από αυτά τα φάρμακα είναι τέσσερις φορές πιο πιθανό να πεθάνουν από τον ιό.

Τα φάρμακα αυξάνουν επίσης τις πιθανότητες να κολλήσουν τον ιό εξαρχής. Οι αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης (ACE) αυξάνουν ιδιαίτερα τους υποδοχείς γύρω από τους πνεύμονες στους οποίους δεσμεύεται ο κορωνοϊός.

Πολλοί ασθενείς που λαμβάνουν το φάρμακο είναι ηλικιωμένοι και τους συνταγογραφείται για καρδιαγγειακές παθήσεις, όπως καρδιακή προσβολή, υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση), διαβήτη ή χρόνια νεφρική νόσο. Οι αναστολείς των υποδοχέων αγγειοτενσίνης (ARB) συνταγογραφούνται επίσης για τη μείωση των επιπέδων της αρτηριακής πίεσης.

Οι αναφορές για 1.099 άτομα με COVID-19 στην Κίνα ανακάλυψαν ότι οι περισσότεροι πάσχουν επίσης από υπέρταση, στεφανιαία νόσο, διαβήτη και νεφρική νόσο, όλα τα προβλήματα υγείας που πιθανώς αντιμετωπίζονται με ένα από αυτά τα φάρμακα.

Παρόμοιες αναφορές προέρχονται από την Ιταλία, όπου εκτιμάται ότι το 52% των θανάτων από τον COVID-19 λάμβαναν επίσης έναν αναστολέα ACE.

Θα εξηγούσε επίσης γιατί τα παιδιά δεν φαίνεται να μολύνονται από τον ιό: έχουν λιγότερους υποδοχείς ACE στα χαμηλότερα αναπνευστικά σημεία τους, λένε οι ερευνητές της Λουιζιάνα.

Πηγή: Journal of Travel Medicine, 2020; doi: 10.1093/jtm.taaa041;

Κατηγορία Υγεία
Τετάρτη, 06 Νοεμβρίου 2019 07:24

Οξειδωτικό Στρες. Ένας ύπουλος εχθρός

Ο Denham Harman ήταν ο πρώτος που διατύπωσε την υπόθεση ότι οι ρίζες οξυγόνου μπορεί να παράγονται in vivo ως παραπροϊόντα των βιολογικών αντιδράσεων. Περιέγραψε τις δραστικές ρίζες ως το περιεχόμενο του κουτιού της Πανδώρας, υπεύθυνο για κυτταρικές βλάβες, μεταλλάξεις, καρκίνο, εκφυλισμό και γήρανση.[3,4]

Σήμερα κάθε κύτταρο του οργανισμού μας βάλλεται από οξειδωτικούς παράγοντες. Η εισπνοή καυσαερίων και τοξικών ουσιών, η παρουσία ορμονών, εντομοκτόνων, συντηρητικών και ‘βελτιωτικών’ στις τροφές, η ραδιενέργεια, η υπεριώδης ακτινοβολία και κάθε είδους ακτινοβολία (όπως αυτή των κινητών τηλεφώνων) αυξάνουν την παρουσία ελευθέρων ριζών στον οργανισμό μας ενώ ταυτόχρονα δεν μπορούμε να παράγουμε ενδογενώς ικανοποιητικά ποσοστά αντιοξειδωτικών για να τις πολεμήσουμε.

Το οξειδωτικό στρες είναι εδώ και μας αφορά όλους[3,4]

Η έκθεση των κυττάρων μας σε οξειδωτικούς παράγοντες με λόγια απλά σημαίνει ότι αρρωσταίνουμε, γερνάμε και καταστρέφουμε τα κύτταρά μας συνεχώς.

Ο καλύτερα μελετημένος μοριακός μηχανισμός οξείδωσης κυτταρικών συστατικών είναι αυτός της λιπιδικής υπεροξείδωσης. Πρόκειται για μια κυκλικά ανατροφοδοτούμενη αλυσιδωτή διαδικασία, η οποία, εάν αρχίσει και δεν ανασταλεί εγκαίρως το DNA μπορεί να υποστεί έναν μεγάλο αριθμό διαφορετικών οξειδωτικών βλαβών, ανάλογα με τους παράγοντες που τις προκαλούν. Μη επαρκής επιδιόρθωση του DNA έχει ως αποτέλεσμα την ενσωμάτωση μεταλλάξεων στο γενετικό υλικό, τον μετασχηματισμό και, τελικά, τον κυτταρικό θάνατο είτε με νέκρωση είτε με απόπτωση.[6]

Ως οξειδωτικό στρες ορίζεται η διαταραχή της ισορροπίας μεταξύ προοξειδωτικών και αντιοξειδωτικών και οφείλεται είτε σε αυξημένη παραγωγή ελευθέρων ριζών είτε σε ανεπάρκεια των αντιοξειδωτικών μηχανισμών. Το οξειδωτικό στρες ενοχοποιείται τόσο για την παθοφυσιολογία πολλών νοσημάτων όσο και για την γήρανση. Οι δραστικές μορφές οξυγόνου και αζώτου αποτελούν προϊόντα του φυσιολογικού κυτταρικού μεταβολισμού και σε χαμηλές έως μέτριες συγκεντρώσεις είναι απαραίτητες για σημαντικές βιολογικές λειτουργίες. Ωστόσο εαν η υπερβολική παραγωγή αυτών των δραστικών μορφών δε μπορεί να εξουδετερωθεί από την αντιοξειδωτική άμυνα του οργανισμού, οι πλεονάζουσες ελεύθερες ρίζες μπορούν να βλάψουν διάφορα βιομόρια όπως λιπίδια, πρωτεΐνες και νουκλεϊνικά οξέα.[1][2]

Ασθένειες που συνδέονται με την αυξημένη συγκέντρωση ελευθέρων ριζών και το ανεξέλεγτο οξειδωτικό στρες:

Αρτηριοσκλήρυνση, αυτοάνοσες διαταραχές, φλεγμονές, καρκίνος, γήρανση, καρδιοπάθειες, υπέρταση, Parkinson, Alzheimer, σκλήρυνση κατά πλάκας, δερματοπάθειες, ελκώδης κολίτιδα, καταρράκτης, χρόνια κόπωση, σακχαρώδης διαβήτης.[5]

Το αντιοξειδωτικό στρες δημιουργεί συνθήκες ανάπτυξης καρκίνου

Το οξειδωτικό στρες συμμετέχει στον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων. Επιγενετικές δράσεις στην έκφραση γονιδίων μπορούν να οδηγήσουν σε διέγερση του πολλαπλασιασμού αυτού. Οι δραστικές ρίζες οξυγόνου οδηγούν στην τροποποίηση της έκφρασης γονιδίων αναγκαίων για τον πολλαπλασιασμό. Οι δραστικές ρίζες επάγουν γενετικές αλλαγές όπως μεταλλάξεις και χρωμοσωμικούς ανασυνδυασμούς που παίζουν ρόλο στην έναρξη της καρκινογένεσης.[7] Οι αντιοξειδωτικές ουσίες μπορούν να οδηγήσουν σε πρόληψη του καρκίνου με τους ακόλουθους μηχανισμούς: (α) διατήρηση της φυσιολογικής ρύθμισης του κυτταρικού κύκλου, (β) αναστολή του πολλαπλασιασμού και επαγωγή της απόπτωσης, (γ) αναστολή της διήθησης και της αγγειογένεσης, (δ) καταστολή της φλεγμονής.[8]

Το οξειδωτικό στρες επιβαρύνει την καρδιά και το κυκλοφορικό σύστημα

Μελέτες έχουν δείξει ότι άτομα με ιδιοπαθή υπέρταση εμφανίζουν υψηλά επίπεδα ανιόντος υπεροξειδίου και υπεροξειδίου του υδρογόνου, καθώς και μειωμένα επίπεδα αντιοξειδωτικών. Τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης Ε, γλουταθειόνης, SOD και η αυξημένη ενεργοποίηση της αγγειακής NADPH οξειδάσης, φαίνεται να ευθύνονται για το οξειδωτικό στρες που παρατηρείται στα υπερτασικά άτομα.[1]

Η αθηροσκλήρωση αποτελεί βασικό παθοφυσιολογικό μηχανισμό της πλειοψηφίας των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Θεωρείται χρόνια φλεγμονώδης νόσος και συνδέεται με παράγοντες κινδύνου όπως ο διαβήτης, η υπέρταση, το κάπνισμα, η ηλικία και η υπερλιπιδαιμία. Οι παράγοντες κινδύνου για αθηρoσκλήρωση όπως η υπερλιπιδαιμία, μπορούν να αυξήσουν την παραγωγή ελευθέρων ριζών από τα αγγειακά ενδοθηλιακά κύτταρα αλλά και από τα λεία μυϊκά κύτταρα, αυξάνοντας έτσι το οξειδωτικό στρες στα αγγεία.[10]

Το οξειδωτικό στρες πυροδοτεί τις νευροεκφυλιστικές παθήσεις

Το οξειδωτικό στρες συνδέεται άμεσα με τις νευροεκφυλιστικές νόσους (π.χ. Alzheimer, Parkinson). Το κεντρικό νευρικό σύστημα είναι ιδιαίτερα ευάλωτο στις οξειδωτικές βλάβες λόγω της υψηλής χρήσης οξυγόνου, των υψηλών επιπέδων πολυακόρεστων λιπιδίων στις κυτταρικές μεμβράνες των νευρώνων, και του φτωχού αντιοξειδωτικού αμυντικού συστήματος των κυττάρων αυτών. Επιπρόσθετα οι νευρώνες με την πάροδο του χρόνου συσσωρεύουν οξειδωτική βλάβη με αποτέλεσμα η βλάβη στη δομή και τη λειτουργία τους από το οξειδωτικό στρες να αυξάνεται όσο αυξάνεται η ηλικία και επομένως η εμφάνιση νευροεκφυλιστικών ασθενειών να συμβαίνει πιο συχνά σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας.[11,12]

Μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε;

Ο οργανισμός διαθέτει ενδογενείς και εξωγενείς αμυντικούς μηχανισμούς κατά του οξειδωτικού στρες. Ενδογενείς μηχανισμοί είναι διάφορα ένζυμα και πρωτεΐνες ενώ οι εξωγενείς είναι τα αντιοξειδωτικά που προσλαμβάνονται με τη διατροφή ή με επιλεγμένα συμπληρώματα διατροφής

Αλλαγή επιζήμιων συνηθειών. Σταματάμε το κάπνισμα, αθλούμαστε, κινούμαστε, εξασφαλίζουμε καλή ποιότητα ύπνου, ρυθμίζουμε το άγχος, αποφεύγουμε το αλκοόλ.

Σωστή διατροφή. Ενισχύουμε την διατροφή μας με τροφές πλούσιες σε αντιοξειδωτικά. Καταναλώνουμε φρούτα και λαχανικά, αποφεύγουμε την ζάχαρη και τα επεξεργασμένα τρόφιμα. Καταναλώνουμε ελαιόλαδο, και ωμούς σπόρους, αποφεύγουμε το κόκκινο κρέας. Προσθέτουμε στο φαγητό αρωματικά βότανα, μπαχαρικά και καρυκεύματα, σκόρδο, κρεμμύδι και λεμόνι που είναι πλούσιες πηγές αντιοξειδωτικών. Επιλέγουμε ήπιο τρόπο μαγειρέματος εξασφαλίζοντας τη διατήρηση των θρεπτικών συστατικών.[9]

Εξασφάλιση επάρκειας σε αντιοξειδωτικά

Ως αντιοξειδωτικό μπορεί να χαρακτηριστεί οποιαδήποτε ουσία καθυστερεί ή αναστέλλει την οξείδωση των κυττάρων. Ο φυσιολογικός ρόλος των αντιοξειδωτικών είναι η αποφυγή της βλάβης των κυτταρικών συστατικών και η διατήρηση της οξειδοαναγωγικής ομοιόστασης.

Συμπέρασμα

Το οξειδωτικό στρες αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την υγεία μας όμως μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε με σωστή διατροφή, άσκηση και ένταξη των αντιοξειδωτικών στην καθημερινότητά μας.

Βιβλιογραφία
1.E. Yiannakopoulou. (2009). Oxidative stress‐antioxidand mechanisms: Clinical implications. Archive of Hellenic Medicine 26(1): 23‐25
2. Amitava Dasgupta, Kimberly Klein, (2014). Antioxidants in Food, Vitamins and Supplements, Prevention and Treatment of Disease. Elsevier e‐book. Book chapter 1,2,7,8,9,10,12,15,16
3.Gandhi, S., & Abramov, A. Y. (2012). Mechanism of oxidative stress in neurodegeneration. Oxid Med Cell Longev, 2012, 428010. doi: 10.1155/2012/428010
4. Upritchard, J. E., Sutherland, W. H., & Mann, J. I. (2000). Effect of supplementation with tomato juice, vitamin E, and vitamin C on LDL oxidation and products of inflammatory activity in type 2 diabetes. Diabetes Care, 23(6), 733‐738.  
5. www.iatronet.gr
6. https://repository.kallipos.gr/bitstream/11419/5118/1/06_chapter_5.pdf
7. 4. VALKO M, IZAKOVIC M, MAZUR M, RHODES CJ, TELSER J. Role of oxygen radicals in DNA damage and cancer incidence. Mol Cell Biochem 2004, 266:37–56
8. 9. VALKO M, LEIBFRITZ D, MONCOL J, CRONIN M, MAZUR M, TELSER J. Free radicals and antioxidants in normal physiological functions and human disease. Int J Biochem Cell Biol 2007, 39:44– 84
9. Η ΟΜΑΔΑ ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΤΟΥ ΒΙΟΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ
10. Vogiatzi, G., Tousoulis, D., & Stefanadis, C. (2009). The role of oxidative stress in atherosclerosis. Hellenic J Cardiol, 50(5), 402‐409
11. Gandhi, S., & Abramov, A. Y. (2012). Mechanism of oxidative stress in neurodegeneration. Oxid Med Cell Longev, 2012, 428010. doi: 10.1155/2012/428010
12. Upritchard, J. E., Sutherland, W. H., & Mann, J. I. (2000). Effect of supplementation with tomato juice, vitamin E, and vitamin C on LDL oxidation and products of inflammatory activity in type 2 diabetes. Diabetes Care, 23(6), 733‐738.  

Κατηγορία Υγεία
Σελίδα 1 από 2