«Κλέφτες» θρεπτικών συστατικών

Κατηγορία Υγεία
Τετάρτη, 16 Νοεμβρίου 2016 00:00 Διαβάστηκε 2805 φορές
Issue 76

Μάθετε ποιες φαρμακευτικές αγωγές «κλέβουν» θρεπτικά συστατικά από τον οργανισμό σας και πώς μπορείτε να τα αναπληρώσετε

Οι περισσότεροι ασθενείς αλλά και πολλοί επαγγελματίες υγείας δεν γνωρίζουν ότι σχεδόν όλα τα φάρμακα προκαλούν σημαντικές ελλείψεις σε θρεπτικά συστατικά οδηγώντας σε προβλήματα υγείας. Μάλιστα, κάποιες από τις παρενέργειες των φαρμακευτικών αγωγών δεν οφείλονται άμεσα στα φάρμακα αλλά είναι αποτέλεσμα της έλλειψης κάποιων συστατικών από τον οργανισμό που δημιουργείται με την πάροδο του χρόνου.

Ακολουθεί μία λίστα με τα οκτώ πιο δημοφιλή φάρμακα που λαμβάνονται από ασθενείς και τις ελλείψεις που δημιουργούν στον οργανισμό.

1 Αντιόξινα

Η λήψη αντιόξινων, φαρμάκων για το έλκος και άλλων φαρμάκων που μπλοκάρουν τα οξέα για την ανακούφιση από τις στομαχικές καούρες, μπορεί να εμποδίσει την απορρόφηση του σιδήρου. Επίσης, σε μικρότερη έκταση, μπορεί να δημιουργήσει ελλείψεις σε β-καροτίνη, βόριο, ασβέστιο, χρώμιο, χαλκό, φολικό οξύ, φώσφορο, σελήνιο, θειαμίνη, ψευδάργυρο και βιταμίνες C, D, E, K και Β12.1

Συνέπειες: Σωματική εξάντληση, ζάλη, πονοκέφαλοι.

Τι να κάνετε: Αυξήστε την πρόσληψη σιδήρου τρώγοντας κρέας, σπανάκι, όσπρια και βερίκοκα. Αν η έλλειψη σιδήρου επιβεβαιωθεί και με αναλύσεις αίματος, αρχίστε να λαμβάνετε κάποιο φυσικό συμπλήρωμα σιδήρου σε υγρή μορφή αλλά αποφύγετε τον θειικό σίδηρο (ferrous sulphate) που μπορεί να προκαλέσει δυσκοιλιότητα.

2 Αντιβιοτικά

Τα αντιβιοτικά σκοτώνουν τα φιλικά βακτήρια στο έντερο, συμπεριλαμβανομένων των προβιοτικών λακτοβάκιλλων και εμποδίζουν την παραγωγή βιταμίνης Κ στο πεπτικό σύστημα.2

Συνέπειες: Η έλλειψη καλών βακτηρίων στο έντερο μπορεί να οδηγήσει σε διάφορες ασθένειες, από πεπτικά προβλήματα μέχρι αλλεργίες. Η έλλειψη βιταμίνης Κ μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα πήξης του αίματος και εύθραυστα οστά.

Τι να κάνετε: Επιλέξτε τροφές που είναι πλούσιες σε προβιοτικά, όπως το ζωντανό γιαούρτι, το κεφίρ και το ξινολάχανο και επιπλέον θα ήταν καλό να λαμβάνετε κάποιο προβιοτικό συμπλήρωμα πολλαπλών στελεχών. Ενισχύστε τα επίπεδα βιταμίνης Κ τρώγοντας πολλά φυλλώδη σκουρόχρωμα λαχανικά όπως το σπανάκι και η λαχανίδα.

3 Στατίνες

Τα φάρμακα για τη μείωση της χοληστερίνης μπλοκάρουν το συνένζυμο Q10 (coQ10) στον οργανισμό, που μπορεί να οδηγήσει σε δυσλειτουργία των μιτοχονδρίων – των «εργοστασίων παραγωγής ενέργειας» όλων των κυττάρων του σώματος.3

Συνέπειες: Μπορεί να οδηγηθείτε σε ένα πλήθος συμπτωμάτων, από κόπωση μέχρι απώλεια μνήμης.

Τι να κάνετε: Αρχίστε να λαμβάνετε συμπληρώματα διατροφής με coQ10 ή να τρώτε σε μεγάλες ποσότητες τροφές που το περιέχουν, π.χ. κοτόπουλο, ψάρι, αβγά, μπρόκολο, κουνουπίδι, φράουλες και πορτοκάλια.

4 Αντικαταθλιπτικά

Αυτά τα συχνά συνταγογραφούμενα φάρμακα ελαττώνουν από τον οργανισμό όλες τις βιταμίνες του συμπλέγματος Β, το coQ10 και τη μελατονίνη.4

Συνέπειες: Η έλλειψη βιταμίνης Β9 (φολικό οξύ) δημιουργεί αναιμία, επιταχύνει την κυτταρική γήρανση, μειώνει την άμυνα του οργανισμού ενάντια στις ελεύθερες ρίζες (που καταστρέφουν τα κύτταρα και τους ιστούς), μειώνει την παραγωγή ορμονών του θυρεοειδούς και οδηγεί σε αύξηση του άγχους.

Τι να κάνετε: Καλές πηγές φολικού οξέος είναι τροφές όπως οι φακές, τα σπαράγγια, το σπανάκι, το μπρόκολο, ενώ τρώγοντας βρώμη, μπανάνες, ντομάτες και ανανά βοηθάτε το σώμα να παράγει μελατονίνη. Τα συμπληρώματα με συνένζυμο Q10 βοηθούν πολύ. Επίσης το SAMe (S-αδενοσυλομεθειονίνη ), μία ουσία που βρίσκεται φυσικά σε κάθε κύτταρο του σώματος, φαίνεται να αποτελεί ένα αποτελεσματικό φυσικό αντικαταθλιπτικό, καλύτερο και από τα τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά και από το εικονικό φάρμακο για τη θεραπεία σοβαρών καταθλιπτικών διαταραχών.5

5 Χημειοθεραπεία

Αυτή η θεραπεία που χρησιμοποιεί ενώσεις του λευκόχρυσου όπως η σισπλατίνη χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση καρκίνων στη συμβατική ιατρική και προκαλεί έλλειψη ψευδαργύρου.6

Συνέπειες: Απώλεια μαλλιών, διάρροια, στοματικά έλκη, στοματίτιδα, καθυστέρηση στην επούλωση πληγών.

Τι να κάνετε: Λάβετε συμπληρώματα διατροφής με ψευδάργυρο ή καταναλώστε τροφές πλούσιες σε ψευδάργυρο, όπως είναι οι κολοκυθόσποροι, το ψάρι και γενικά τα θαλασσινά, το τυρί, το κόκκινο κρέας και το συκώτι.

6 Αντισυλληπτικά

Η μακροχρόνια λήψη αντισυλληπτικών μπορεί να οδηγήσει σε έλλειψη πολλών θρεπτικών συστατικών, ειδικότερα έλλειψη φολικού οξέος και βιταμίνης Β12.7

Συνέπειες: Η έλλειψη φολικού οξέος κατά την κύηση σχετίζεται με γενετικές ανωμαλίες, οπότε είναι σημαντικό να ξέρετε ότι λαμβάνετε αρκετή βιταμίνη Β9 (φολικό οξύ) πριν προσπαθήσετε να συλλάβετε.

Τι να κάνετε: Ενισχύστε τα επίπεδα της βιταμίνης Β12 τρώγοντας ζωικά προϊόντα όπως κρέας, ψάρι και αβγά. Το φολικό οξύ βρίσκεται μεταξύ άλλον στα πράσινα λαχανικά, τα αμύγδαλα, το σπανάκι και τις μπανάνες. Αν επιλέξετε να λαμβάνετε κάποιο συμπλήρωμα διατροφής φολικού οξέος, βεβαιωθείτε ότι είναι σε φυσική και όχι συνθετική μορφή.

7 Φάρμακα για το διαβήτη

Η φαρμακευτικές αγωγές για το διαβήτη (ειδικά η ινσουλίνη) μπορούν να οδηγήσουν σε έλλειψη μαγνησίου.8 Επίσης η μετφορμίνη μπορεί να εμποδίσει την πρόσληψη βιταμινών Β.

Συνέπειες: Υπέρταση, κράμπες, καρδιακά προβλήματα.

Τι να κάνετε: Αυξήστε την πρόσληψη μαγνησίου από τροφές όπως τα πράσινα λαχανικά, τα όσπρια, οι σπόροι σουσαμιού και το πίτουρο βρώμης. Ενισχύστε την πρόσληψη βιταμινών του συμπλέγματος Β από ζωικές τροφές ή με τη λήψη συμπληρώματος διατροφής του συμπλέγματος Β.

8 Βήτα-αναστολείς

Τα φάρμακα αυτά για την καρδιά μειώνουν την αρτηριακή πίεση ελαττώνοντας τη δράση των κατεχολαμινών, μειώνοντας έτσι τη δύναμη και το ρυθμό των παλμών της καρδιάς. Μπορούν επίσης να περιορίσουν τη δράση του coQ10 και την απελευθέρωση της μελατονίνης.9

Συνέπειες: Καθώς ο καρδιακός μυς είναι πλούσιος σε μιτοχόνδρια (‘εργοστάσια’ παραγωγής ενέργειας των κυττάρων του οργανισμού) που έχουν ανάγκη από coQ10, το τελικό αποτέλεσμα μπορεί να είναι ένα καρδιακό επισόδειο. Μειώνοντας τα επίπεδα μελατονίνης που βοηθούν στη ρύθμιση του κιρκαδικού ρυθμού του σώματος (κύκλος ύπνου-αφύπνισης), αυτά τα φάρμακα μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα ύπνου με όλες τις συνέπειες που μπορεί να έχει αυτό.

Τι να κάνετε: Επιλέξτε ένα συμπλήρωμα διατροφής με coQ10, μαζί με λιπαρή τροφή για καλύτερη απορρόφηση και τρώτε τροφές που βοηθούν στην ενίσχυση της μελατονίνης, όπως η βρώμη και οι μπανάνες.

Πολλά ακόμη φάρμακα έχουν συσχετιστεί με την έλλειψη θρεπτικών συστατικών στο σώμα. Ορισμένες από αυτές τις σχέσεις χρειάζονται περισσότερες μελέτη, ενώ σε άλλες εμφανίζονται εξατομικευμένα σε κάθε ασθενή.

Καθαρτικά σκευάσματα για τη δυσκοιλιότητα. Τα φάρμακα αυτά προορίζονται για τη δυσκοιλιότητα και μειώνουν σημαντικά το χρόνο που η τροφή παραμένει στο γαστρεντερικό σύστημα. Επιπλέον μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα διάρροιας, στερώντας με τον τρόπο αυτό την «ευκαιρία» σε ορισμένα θρεπτικά συστατικά να απορροφηθούν. Το ασβέστιο και το κάλιο είναι τα δύο στοιχεία των οποίων η έλλειψη έχει συσχετισθεί με τη συστηματική κατανάλωση καθαρτικών σκευασμάτων.

Διουρητικά φάρμακα. Χρησιμοποιούνται πρωτίστως για τον καλύτερο έλεγχο της αρτηριακής πίεσης, αυξάνοντας την ποσότητα των υγρών που αποβάλλει το σώμα μέσω των «φίλτρων» των νεφρών. Μαζί όμως με τα υγρά συμπαρασύρονται και τα θρεπτικά συστατικά που βρίσκονται διαλυμένα σε αυτά. Τα συστατικά τα οποία επηρεάζονται περισσότερο από την λήψη διουρητικής φαρμακευτικής αγωγής είναι το κάλιο και το νάτριο. Συχνά ο γιατρός μπορεί να συγχορηγήσει συμπλήρωμα διατροφής με κάλιο σε μακροχρόνια χρήση τέτοιων φαρμάκων. Επιπλέον είναι σημαντικό να παρακολουθούνται στενά τα επίπεδα νατρίου στο αίμα, ιδιαίτερα σε άτομα τα οποία ακολουθούν μία διατροφή χαμηλή σε αλάτι. Ανάλογα με το είδος των διουρητικών φαρμάκων που λαμβάνονται είναι πιθανό να εξαντληθούν τα αποθέματα συστατικών όπως το ασβέστιο, το μαγνήσιο και ο ψευδάργυρος.

Αγχολυτικά (Βενζοδιαζεπίνες): Προκαλούν αλλαγές στην όρεξη, οπότε χρειάζεται προσοχή για κάλυψη των αναγκών.

Αντιεπιληπτικά: Επηρεάζουν το μεταβολισμό της βιταμίνης D, άρα και την υγεία των οστών.

Βιβλιογραφικές αναφορές

  1. ‘GastricAcidReducingAgents’, in Access Your Health;
  2. IntJVitamNutrRes1990;60:245-51
  3. Ochsner J, 2010;10:16-21
  4. 3 Nutrients to Take with Antidepressants; http://thenatpath.com/mind/depression/taking-antidepressants-the-top-3-must-have-nutrients/
  5. J Clin Psychiatry,2009; 70 Suppl 5: 18-22
  6. Royal Society of Chemistry. ‘Anticancer drug found to cause zinc deficiency’; www.rsc.org/chemistryworld/News/2011/May/04051101.asp
  7. CanMedAssocJ;1982; 126: 244-7
  8. CurrSci,2002; 83: 1456-63
  9. Res Commun Chem Pathol Pharmacol, 1997; 17: 157-64; Eur J Clin Pharmacol, 1999;55: 111-5.

Χάραλντ Γκέιερ