Ο προστάτης, είναι ένας πολύτιμος για τη διαιώνιση της ζωής αδένας, καθώς παράγει ένα πρωτεϊνούχο, γαλακτερό υγρό απαραίτητο για την εκσπερμάτωση και την επιβίωση του σπέρματος. Μπορεί να μην απασχολήσει τους άντρες για το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους, αλλά οι παθήσεις του, ανήκουν στα σημαντικότερα ανδρολογικά προβλήματα. Τα πιο κοινά προβλήματα του προστάτη είναι η προστατίτιδα, η καλοήθης υπερπλασία προστάτη (ΚΥΠ) και ο καρκίνος του προστάτη. Συμπτώματα προστατίτιδας μπορεί να εμφανίσουν ένας στους δύο άντρες, και υπερπλασία προστάτη ένας στους τρεις, ειδικά άνω των 50 ετών. Καρκίνο του προστάτη μπορεί να εμφανίσουν ένας στους έξι άντρες.
Η συχνότητα αυτών των προβλημάτων, υποδεικνύει πόσο πολύτιμη είναι η πρόληψη, η παρακολούθηση και η έγκαιρη αντιμετώπιση. Οι σημαντικότεροι παράγοντες που μπορεί να συμβάλλουν στη φροντίδα του προστάτη είναι η ισορροπημένη διατροφή (με πολλά λαχανικά, φρούτα, λιπαρά οξέα, σπόρους, καρπούς και όσπρια), η άσκηση (μία με τρεις ώρες περπάτημα την εβδομάδα μειώνουν την πιθανότητα καρκίνου του προστάτη κατά 86%), μια ζωή χωρίς άγχος και ιδανικά χωρίς (ή έστω με ελάχιστο) αλκοόλ και, φυσικά, η χρήση των κατάλληλων βοτάνων στην καθημερινότητα.
Πολλά βότανα ανά τον κόσμο έχουν χρησιμοποιηθεί παραδοσιακά για την ανακούφιση των προβλημάτων του προστάτη και έχουν ερευνηθεί ή γίνει γνωστά στη διεθνή αγορά βοτάνων, μερικά με θεαματικά αποτελέσματα και άλλα που χρήζουν περαιτέρω έρευνας. Τα πιο γνωστά, για παράδειγμα, για την ΚΥΠ είναι το Serenoa repens (Σο Παλμέτο) και το Pygeum africanum (Αφρικανική κερασιά). Υπάρχουν βέβαια πολλά εξίσου πολύτιμα, ελληνικά βότανα με παρόμοιες δράσεις.
Γενικότερα, ο προστάτης, παρότι αδένας του (ανδρικού) αναπαραγωγικού συστήματος, σχετίζεται με το ουροποιητικό σύστημα, επειδή βρίσκεται ακριβώς κάτω από την ουροδόχο κύστη και περιβάλλει την ουρήθρα, οπότε οι φλεγμονές του προστάτη ή η ΚΥΠ μπορεί να έχουν επιπλοκές στην ουροδόχο κύστη και κατ’ επέκταση στα νεφρά. Αυτός είναι ο λόγος που η βοτανοθεραπευτική αντιμετώπιση των προβλημάτων του προστάτη περιλαμβάνει βότανα που στηρίζουν με διάφορους τρόπους και το ουροποιητικό σύστημα. Φυσικά, ως ολιστικό μοντέλο θεραπείας, χρειάζεται να συμπεριλαμβάνει ένα πλάνο διατροφής και άλλων συνηθειών υγείας.
Τα κατάλληλα επιλεγμένα βότανα μπορεί να συμβάλλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής ή και, ιδανικά, στην εξάλειψη κάποιων συμπτωμάτων. Ωστόσο, η κάθε μεμονωμένη περίσταση απαιτεί ξεχωριστή (ιατρική) παρακολούθηση και ειδική διαχείριση, ώστε η χρήση των βοτάνων να είναι αποτελεσματική και ασφαλής.
Στη δυτική φυτοθεραπεία η τελική επιλογή των βοτάνων που προτείνονται περιλαμβάνει βότανα με θεραπευτικές δράσεις που ενδείκνυνται για το αντίστοιχο σύμπτωμα ή σωματικό πρόβλημα, υπό το πρίσμα ενός ολιστικού μοντέλου διάγνωσης και θεραπείας. Έτσι λοιπόν, πριν καταλήξουμε στην επιλογή των βοτάνων, που μπορούν συνήθως να συνδυαστούν, δίνουμε έμφαση στο να επιλέξουμε τις κατάλληλες δράσεις.*
(*Η ορολογία που χρησιμοποιείται για τις δράσεις των βοτάνων κάποιες φορές ταυτίζεται με την ορολογία της δυτικής ιατρικής, ενώ άλλες φορές με την ορολογία παραδοσιακών ή ολιστικών μοντέλων θεραπείας.)

Για την αντιμετώπιση προβλημάτων του προστάτη, χρησιμοποιούνται παραδοσιακά φυτά με τις παρακάτω δράσεις:

Τα πιο διαδεδομένα φυτικής προέλευσης αυτοσυνταγογραφούμενα σκευάσματα για την αντιμετώπιση όλων των προβλημάτων του προστάτη περιέχουν Σο Παλμέτο ή Αφρικανική κερασιά. Άλλα κοινά φυτά είναι η σίκαλη (χρησιμοποιείται η γύρη της), το Αφρικανικό Αστρό-χορτο (σε ελεύθερη απόδοση από το αγγλικό “Star-grass”/ Hypoxis hemerocallidea), η τσουκνίδα, ο ιβίσκος, το κόκκινο τριφύλλι και το λάδι από κολοκυθόσπορο (ως συμπλήρωμα στο φαγητό ή σε κάψουλες), όπως και μια μεγάλη κατηγορία λαχανικών και φρούτων που περιέχουν λυκοπένιο και άλλα αντιοξειδωτικά συστατικά. Παρότι θα αναφερθούμε στα δύο πιο γνωστά, αξίζει να υπενθυμιστεί πως συνδυασμοί από βότανα που καλύπτουν όλες τις ζητούμενες δράσεις, ακόμη και από κοινά βότανα, που αναφέρονται στον πίνακα, μπορεί να έχουν αντίστοιχα αποτελέσματα με τα παρακάτω εξωτικά φυτά.

Το Σο Παλμέτο (“Saw palmetto”) είναι το δημοφιλέστερο βότανο παγκοσμίως για την αντιμετώπιση της ΚΥΠ, της προστατίτιδας και των προβλημάτων του ουροποιητικού. Παρότι χρειάζονται περισσότερες έρευνες για την εξακρίβωση της αποτελεσματικότητάς του, έχει χρησιμοποιηθεί από τους Ινδιάνους της Ανατολικής Ακτής της Κεντρικής Αμερικής για περισσότερα από 300 χρόνια και η χρήση του στην Ευρώπη έχει εγκριθεί επίσημα για την αντιμετώπιση του πρώτου και δεύτερου σταδίου Καλοήθους Υπερπλασίας Προστάτη. Πρόκειται για έναν μικρό φοίνικα, από τον οποίο χρησιμοποιούμε τους καρπούς. Θέλει προσοχή στη χρήση λόγω του ότι αλληλεπιδρά με κάποια αντιπηκτικά καθώς και άλλα φάρμακα.

Η Αφρικάνικη κερασιά (Pygeum africanum) και συγκεκριμένα ο φλοιός της, είναι το συστατικό εκατοντάδων φαρμακευτικών και βοτανικών σκευασμάτων που χρησιμοποιούνται στην παγκόσμια αγορά. Λόγω της υπερσυλλογής ως φάρμακο και για ξυλεία, θεωρείται “απειλούμενο” είδος. Αυτός είναι ο λόγος που στη Δυτική Βοτανοθεραπεία δεν υποστηρίζεται πλέον η χρήση του, εκτός και εάν υπάρχει έγκυρη πιστοποίηση ότι η πρώτη ύλη προέρχεται από καλλιεργούμενα φυτά.
Η Αφρικανική κερασιά μπορεί να αντικατασταθεί με τον Κουρκουμά, τη Φιλιπέντουλα (Σπειραία) ή το Πεντάνευρο, που έχουν παραπλήσιες θεραπευτικές ιδιότητες.

Smoothie “Προστασία του προστάτη”
Υλικά (για 2 σερβιρίσματα): 1 ρόδι καθαρισμένο, ½ κούπα σμέουρα, ½ κούπα “κράνμπερι”, ½ κούπα φράουλες, ½ κούπα κεράσια, ½ κούπα αμυγδαλόγαλο, 1 μεγάλη φέτα καρπούζι (με ή χωρίς τα κουκούτσια)
Αναμιγνύετε όλα τα υλικά στο μπλέντερ - αν το θέλετε παγωμένο μπορείτε να φροντίσετε ώστε τα υλικά να είναι παγωμένα ή μπορείτε να προσθέσετε πάγο στο μπλέντερ.

Χυμός “Πράσινος προστάτης”
Υλικά (για 2 σερβιρίσματα): 1 αγγούρι, 2 καρότα, 1 παντζάρι, 4 κοτσάνια “σέλερι”, 1 ματσάκι μαϊντανός, χυμός 2 γκρέιπφρουτ, 5 φύλλα λαχανίδας (kale), 2 κουταλιές της σούπας τσουκνίδα αποξηραμένη, ½ κουταλιά του γλυκού πράσινο τσάι, ½ κουταλιά του γλυκού κουρκουμά (προαιρετικά).
Φτιάχνετε χυμό από όλα τα φρούτα και λαχανικά στον αποχυμωτή (ή αν δεν έχετε στο μπλέντερ και μετά σουρώνετε σε μουσελίνα) και αναμιγνύετε στο μπλέντερ τον χυμό με την αποξηραμένη τσουκνίδα, το πράσινο τσάι ή και τον κουρκουμά

-Μπορείτε να αυτοσχεδιάσετε με τις συνταγές, χρησιμοποιώντας διαφορετικούς συνδυασμούς φρούτων και λαχανικών. Προσθέστε έναν χυμό στην καθημερινή σας ρουτίνα!

*Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας ή κάποιον ειδικό πριν την θεραπευτική χρήση οποιουδήποτε βοτάνου. Τα περισσότερα έχουν αντενδείξεις και αλληλεπιδρούν με άλλα φάρμακα. Βεβαιωθείτε ότι τηρείτε τις προφυλάξεις για τις χρήσεις  όλων των βοτάνων.
*Η βοτανοθεραπευτική αντιμετώπιση περιλαμβάνει λήψη εκτενούς ιστορικού, ιατρικές εξετάσεις όπου χρειαστεί και συνεργασία με επαγγελματίες υγείας. Η αγωγή που προτείνεται μπορεί να περιλαμβάνει συνδυασμούς βοτάνων και αλλαγές στη διατροφή και στον τρόπο ζωής. Οι παραπάνω πληροφορίες δεν αντικαθιστούν την επαγγελματική γνώμη του εκπαιδευμένου ειδικού.

Η Κωνσταντίνα Λίτσα σπούδασε Βοτανοθεραπεία στη Σχολή Επαγγελμάτων Υγείας του Πανεπιστημίου Napier στο Εδιμβούργο,στη Σκωτία. Έπειτα έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη "Συμβουλευτική Ψυχολογία στη Δημόσια Υγεία" και εκπαιδεύτηκε στη Συμβουλευτική (Solution Focused Counselling και Προσωποκεντρική Συμβουλευτική). Από το 2007 εργάστηκε ως Φυτοθεραπεύτρια στη Βρετανία, στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα, καθώς και σε κοινοτικά προγράμματα σχεδιασμένα για ευάλωτες ομάδες, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής τους. Για 3 χρόνια ήταν μέλος της ομάδας Αγωγής Υγείας του Δήμου του Εδιμβούργου,όπου εργαζόταν με εφήβους σε Γυμνάσια και έλαβε μέρος σε Βρετανικά προγράμματα εκπαίδευσης που αφορούσαν στην ανάπτυξη αυτοπεποίθησης και περιβαλλοντολογικής συνείδησης σε σχολεία. Συμμετείχε για 7 χρόνια στην ομάδα Herbal Scotland, όπου προσέφερε Πρώτες Βοήθειες με Βότανα σε Διεθνή Φεστιβάλ. Από τον Αύγουστο του 2011, ζει στην Ελλάδα, όπου εργάζεται ως Βοτανοθεραπεύτρια και προωθεί τις αρχές της Αειφόρου Καλλιέργειας (Permaculture).Έχει συνεργαστεί με πολλές τοπικές ομάδες και παραδίδει σεμινάρια αυτάρκειας και πρακτικά εργαστήρια με στόχο την εκπαίδευση για την αυτοδιαχείριση της υγείας και την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση. 

Το νέο Φθινοπωρινό τεύχος (105) του Holistic Life κυκλοφόρησε.
Η έντυπη έκδοση κυκλοφορεί δωρεάν σε 650 σημεία διανομής πανελλαδικά.
Για να γίνεις συνδρομητής συμπλήρωσε τη φόρμα συνδρομής.
Εδώ κατεβάστε το νέο τεύχος.

Εκτεταμένη αρθρογραφία:

- Νικήστε την Ημικρανία με φυσικούς τρόπους.
- Βιοφυσική θεραπεία για την κεφαλαλγία.
- 8 τρόπου αποκατάστασης της υγείας του εντέρου.
- Ολιστική οδοντιατρική: Φυσικά αντιβιοτικά.
- Παιδική διατροφή: Απαραίτητα θρεπτικά συστατικά.
- Συμβουλές για την επανεκκίνηση του ανοσοποιητικού συστήματος.
- Τα μυστικά του σαλιγκαριού στην ομορφιά του δέρματος.
- Βοτανοθεραπεία: Προστατέψτε τον προστάτη σας.
- Ανθοϊάματα… για καλύτερες σχέσεις.
- Οι φρουροί της υγείας από τον Covid-19. (έρευνα)
- Βασιλικός πολτός και η ρύθμιση του οργανισμού μας.
- Υγιεινές συνταγές για πρωινό.
- Κρίση Πανικού: Ακούγοντας τον εαυτό.
- Πώς το μουρουνέλαιο συμβάλει στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού.
- Η επιστήμη πίσω από την τροφή εγκεφάλου/σώματος.
- Χρόνιοι πόνοι: Άλυτο πρόβλημα; Ίσως όχι πια!
- Εμβόλια: Μαθήματα από το παρελθόν.
- Yoga Nidra: Η γιόγκα του ύπνου.

Μέχρι το επόμενο τεύχος να θυμάστε να αναζητάτε πάντα εναλλακτικές λύσεις σε προβλήματα που φαίνονται αδιέξοδα. Explore the Alternative !
www.holisticlife.gr | Facebook: holisticlifegr | Holistic life TV

Στη Δυτική βοτανοθεραπεία οι επιλογές των βοτάνων για τη βελτίωση της λειτουργίας του εγκεφάλου γίνονται με βάση τις διαφορετικές φαρμακολογικές δράσεις που μπορεί να χρειάζονται για κάθε θεραπευόμενο, αναλόγως με τις προσωπικές του ανάγκες υγείας. Η λειτουργία του εγκεφάλου και γενικότερα του νευρικού συστήματος έχει πολλές προεκτάσεις, που εξετάζονται σε κάθε περίσταση ξεχωριστά με ολιστικό τρόπο προσέγγισης. Η κατάλληλη διατροφή, η άσκηση, ο επαρκής ύπνος και άλλες συνήθειες φροντίδας της υγείας, είναι άκρως σημαντικά για έναν υγιή νου. Αναλόγως, λοιπόν, με την πάθηση ή τη σωματική κατάσταση από την οποία προκύπτει η ανάγκη είτε για περισσότερη διαύγεια ή για βελτίωση της μνήμης, όξυνση των αισθήσεων ή κάποια άλλη λειτουργία, στην οποία μπορεί να βοηθήσει η βοτανοθεραπεία, μπορεί να χρειαστούν διαφορετικές δράσεις βοτάνων. Αν, για παράδειγμα, υπάρχει ανάγκη για περισσότερη διαύγεια λόγω έντονου άγχους, επιλέγονται βότανα με χαλαρωτική ή αγχολυτική ή και προσαρμογόνο δράση, που βοηθούν δηλαδή τον οργανισμό να ανταπεξέλθει καλύτερα στο στρες που προέρχεται είτε από το εξωτερικό είτε από το εσωτερικό περιβάλλον, όπως τις έντονες σκέψεις που μπορεί να προκαλούν άγχος. Στην περίπτωση της κατάθλιψης, προτείνονται βότανα με αντικαταθλιπτική δράση. Συχνά, όταν το νευρικό σύστημα είναι εξαντλημένο, προτείνονται βότανα που λειτουργούν με επανορθωτικό τρόπο, που συμβάλλουν στην επούλωση ή “θρέψη” των νευρώνων και στην αποδοτικότερη λειτουργία των εγκεφαλικών συνάψεων.
Πολλά από τα βότανα που είναι ευρέως γνωστά για την θετική επίδρασή τους στον εγκέφαλο, είναι τονωτικά της περιφερικής κυκλοφορίας ή και της μικροκυκλοφορίας του εγκεφάλου, βελτιώνοντας την τροφοδότηση του εγκεφάλου με οξυγόνο και θρεπτικές ουσίες. 
Υπάρχει μια επιπλέον κατηγορία βοτάνων, τα λεγόμενα “νοοτροπικά”, όρος που εφηύρε ο Ρουμάνος χημικός και ψυχολόγος Κορνήλιος Γκιουρτζέα το 1972, λίγα χρόνια αφού ανακάλυψε το πρώτο φάρμακο βελτίωσης της νοητικής λειτουργίας. Η λέξη “νοοτροπικό” προκύπτει από τις ελληνικές λέξεις “νους” και “τροπή” και αφορά ουσίες που αλλάζουν τη νοητική λειτουργία, προσφέροντας περισσότερη διαύγεια, βελτιώνοντας τη μνήμη και την ταχύτητα της νοητικής και μαθησιακής αποδοτικότητας. Πρόκειται για μια κατηγορία ουσιών που αυξάνουν το επίπεδο της εγκεφαλικής δραστηριότητας χωρίς να προκαλούν νάρκωση ή διέγερση, στηρίζουν τους μηχανισμούς του εγκεφάλου σε συνθήκες μη επαρκούς οξυγόνωσης, προστατεύουν τον εγκέφαλο από φυσικές ή χημικές τοξίνες και δεν είναι οι ίδιες τοξικές. Κάποιες από αυτές τις ουσίες είναι φυσικές, από τις πιο γνωστές είναι η καφεΐνη, η νικοτίνη και το CBD, ενώ υπάρχουν στην αγορά πολλά νοοτροπικά ή αλλιώς “έξυπνα” φάρμακα.
Τα “έξυπνα βότανα” έχουν ερευνηθεί για τη νοοτροπική τους δράση και επιλέγονται υπέρ των αντίστοιχων φαρμάκων λόγω της αποδοτικότητάς τους, αλλά και επειδή είναι συχνά ασφαλέστερα, εφόσον φυσικά λαμβάνονται σε ασφαλή δοσολογία, με την επίβλεψη γιατρού ή ειδικού, ώστε να μην αντενδείκνυνται στις ειδικές συνθήκες υγείας.
Από τα πολλά βότανα που έχουν θετική επίδραση στη λειτουργία του εγκεφάλου, μόνο κάποια έχουν ερευνηθεί και προωθηθεί ειδικά για τη νοοτροπική τους δράση. Τα περισσότερα νοοτροπικά βότανα έχουν γίνει γνωστά λόγω της χρήσης τους σε διαφορετικά παραδοσιακά μοντέλα θεραπείας, όπως η Αγιουρβέδα, η Κινέζικη ιατρική ή άλλες παραδοσιακές πρακτικές ανά τον κόσμο. Σταδιακά, η ζήτηση των νοοτροπικών βοτάνων αυξάνεται όλο και περισσότερο παγκοσμίως.
Από τα πιο οικεία μας, τα βότανα που βρίσκουμε εύκολα στην Ελλάδα, το Δεντρολίβανο, το Φασκόμηλο, ο Κρόκος, το Κάρδαμο, το Μελισσόχορτο, η Λεβάντα και η Άγρια Βρώμη, έχουν νοοτροπικές ιδιότητες. Από τα πιο γνωστά ξένα νοοτροπικά βότανα, πολλά είναι και “προσαρμογόνα”, όπως η Ροντιόλα, το Γκότου- κόλα, η Μάκα, το Αμερικάνικο και το Κινέζικο Τζίνσενγκ, ο Ιερός Βασιλικός και η Ασβαγκάντα. Κάποια από τα πλέον μελετημένα για τις νοοτροπικές τους ιδιότητες βότανα είναι το Γκίνγκο και η Μπακόπα. Νοοτροπικές δράσεις, μεταξύ άλλων, συναντάμε στη Βαλεριάνα, στον Κουρκουμά και στην Παιώνια (τη γαλακτοφόρο).
Τα νοοτροπικά βότανα έχουν, όπως τα περισσότερα βότανα, πολλαπλές δράσεις και ενδείξεις. Οι παρακάτω είναι μόνο μερικοί από τους τρόπους με τους οποίους κάποια από αυτά επιδρούν κυρίως στον εγκέφαλο.

• Δενδρολίβανο (Rosmarinus officinale)
  Ενισχύει τη μνήμη και τη νοητική διαύγεια, καταπραΰνει τον πονοκέφαλο που σχετίζεται με την τοξικότητα του ήπατος, τη σύγχυση που σχετίζεται με την εμμηνόπαυση και προλαμβάνει την αρτηριοσκλήρυνση. Αντενδείκνυται στους πονοκεφάλους που προκαλούνται από διαστολή των αγγείων. 

• Φασκόμηλο (Salvia officinalis/ fruticosa)
  Βελτιώνει τη μνήμη και τη νοητική διαύγεια ακόμη και σε ασθενείς με Αλτσχάιμερ, μειώνει τα συμπτώματα της διάσπασης ελλειμματικής προσοχής (ΔΕΠΥ) και της νοητικής κόπωσης. Η μυρωδιά του αιθέριου ελαίου και μόνο ενισχύει τη νοητική λειτουργία.

• Κρόκος (Crocus sativus)
  Έχει αγχολυτική και αντικαταθλιπτική δράση και χρησιμοποιείται ειδικά για την κατάθλιψη του προεμμηνορροϊκού συνδρόμου και την επιλόχειο κατάθλιψη. Συμβάλλει στην πρόληψη των νευροεκφυλιστικών ασθενειών, όπως το Πάρκινσον και το Αλτσχάιμερ, λόγω της αντιοξειδωτικής του δράσης. Χρησιμοποιείται από αθλητές όχι μόνο για ενέργεια και δύναμη, αλλά και λόγω του ότι βελτιώνει την όραση και συνεπώς μειώνει την ευαισθησία στα φώτα των γηπέδων.

• Κουρκουμάς / κιτρινόριζα (Curcuma longa)
  Η κουρκουμίνη, βασικό δραστικό συστατικό του κουρκουμά, προάγει τη νευρογένεση, τη δημιουργία περισσότερων νευρώνων, στον ιππόκαμπο, ενισχύοντας τη μνήμη και τη μαθησιακή ικανότητα. Αυξάνει τη δράση των νευροδιαβιβαστών που προκαλούν ευεξία, τονώνουν τη λίμπιντο και τη νοητική συγκέντρωση.

• Γκίνγκο (Ginkgo biloba)
  Βελτιώνει τη μικροκυκλοφορία του εγκεφάλου και μειώνει την πιθανότητα εγκεφαλικών επεισοδίων. Έχει αντιοξειδωτική, νευροπροστατευτική αλλά και αντιφλεγμονώδη δράση. Μειώνει την επίδραση του στρες στο νευρικό σύστημα, επιταχύνει την ανάρρωση από εγκεφαλικούς τραυματισμούς και βελτιώνει τις νευρικές συνάψεις που συμβάλλουν στη βελτίωση των κινητικών λειτουργιών. Βελτιώνει τη βραχυπρόθεσμη μνήμη και τη νοητική λειτουργία.

• Μάκα (Lepidium meyenii)
  Μεγαλώνει στα υψίπεδα των Άνδεων, και μερικοί το αποκαλούν Περουβιάνικο Τζίνσενγκ. Αυξάνει τη μαθησιακή ικανότητα και την αθλητική αντοχή και δύναμη. Χρησιμοποιείται ιδιαίτερα και ως διεγερτικό της λίμπιντο .

• Μπακόπα/ Μπράχμι (Bacopa monnieri)
  Προάγει τη μνήμη και τη νοητική εστίαση, βοηθάει στην πρόληψη και στην καθυστέρηση εξέλιξης του Αλτσχάιμερ και μειώνει τις κρίσεις της επιληψίας. Επιταχύνει την επούλωση μετά από εγκεφαλικά τραύματα και αμβλύνει τις αισθήσεις και τις κινητικές λειτουργίες που έχουν αποδυναμωθεί, λόγω νευρικής εξασθένησης. Χρησιμοποιείται επιτυχώς για την διαταραχή ελλειμματικής προσοχής.

• Ιερός Βασιλικός (Ocimum sanctum )
  Θεωρείται ιερό φυτό στην Ινδία, όπου και φύεται. Προστατεύει το νευρικό σύστημα από τις αρνητικές επιδράσεις της δυνατής μουσικής και ήχων. Επίσης, προστατεύει από βαρέα μέταλλα που επηρεάζουν την εγκεφαλική λειτουργία, όπως και από την επίδραση της ιονίζουσας ραδιενεργής ακτινοβολιας και έχει διαπιστευμένη αντικαταθλιπτική και αγχολυτική δράση. Έχει κοινές δράσεις με το γνωστό μας Βασιλικό (Ocimum basilicum), εφόσον και τα δύο είδη ενισχύουν την κυκλοφορία του εγκεφάλου και βελτιώνουν τη μνήμη και τη νοητική διαύγεια.

• Γκότου Κόλα (Centella asiatica)
  Λέγεται το “Φυτό του φοιτητή” στο Μπαλί, λόγω της επίδρασής του στη μνήμη. Ενεργοποιεί τη δημιουργία νέων εγκεφαλικών κυττάρων και αυξάνει τη νευροπλαστικότητα του εγκεφάλου, δηλαδή την ικανότητά του να προσαρμόζεται και να αλλάζει. Προστατεύει τους νευρώνες από τις τοξίνες που προκαλούν σύγχυση, διαταραχές διάθεσης και ημικρανίες. 

*Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας ή κάποιον ειδικό πριν την θεραπευτική χρήση οποιουδήποτε βοτάνου. Τα περισσότερα έχουν αντενδείξεις και αλληλεπιδρούν με άλλα φάρμακα. Βεβαιωθείτε ότι τηρείτε τις προφυλάξεις για τις χρήσεις  όλων των βοτάνων.

* Η βοτανοθεραπευτική αντιμετώπιση περιλαμβάνει λήψη εκτενούς ιστορικού, ιατρικές εξετάσεις όπου χρειαστεί και συνεργασία με επαγγελματίες υγείας. Η αγωγή που προτείνεται μπορεί να περιλαμβάνει συνδυασμούς βοτάνων και αλλαγές στη διατροφή και στον τρόπο ζωής. Οι παραπάνω πληροφορίες δεν αντικαθιστούν την επαγγελματική γνώμη του εκπαιδευμένου ειδικού.

Συνταγή: Ρόφημα... “Μελέτης”
Αν θέλετε να συγκεντρωθείτε όταν μελετάτε για εξετάσεις ή θέλετε να αποδώσετε καλύτερα στην εργασία σας, μπορείτε να φτιάξετε το παρακάτω ρόφημα:
Συστατικά: 1 κουτ. γλυκού μέντα, 1 κουτ. γλυκού φασκόμηλο, 1 κουτ. γλυκού δεντρολίβανο, ½ κουτ. γλυκού βασιλικό.
Προσθέτετε όλα τα συστατικά σε 1-2 κούπες καυτό νερό (αναλόγως με την ένταση της γεύσης που επιθυμείτε). Σκεπάζετε για 10 λεπτά, σουρώνετε και πίνετε ζεστό ή κρύο.

Η Κωνσταντίνα Λίτσα σπούδασε Βοτανοθεραπεία στη Σχολή Επαγγελμάτων Υγείας του Πανεπιστημίου Napier στο Εδιμβούργο,στη Σκωτία. Έπειτα έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη "Συμβουλευτική Ψυχολογία στη Δημόσια Υγεία" και εκπαιδεύτηκε στη Συμβουλευτική (Solution Focused Counselling και Προσωποκεντρική Συμβουλευτική). Από το 2007 εργάστηκε ως Φυτοθεραπεύτρια στη Βρετανία, στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα, καθώς και σε κοινοτικά προγράμματα σχεδιασμένα για ευάλωτες ομάδες, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής τους. Για 3 χρόνια ήταν μέλος της ομάδας Αγωγής Υγείας του Δήμου του Εδιμβούργου,όπου εργαζόταν με εφήβους σε Γυμνάσια και έλαβε μέρος σε Βρετανικά προγράμματα εκπαίδευσης που αφορούσαν στην ανάπτυξη αυτοπεποίθησης και περιβαλλοντολογικής συνείδησης σε σχολεία. Συμμετείχε για 7 χρόνια στην ομάδα Herbal Scotland, όπου προσέφερε Πρώτες Βοήθειες με Βότανα σε Διεθνή Φεστιβάλ. Από τον Αύγουστο του 2011, ζει στην Ελλάδα, όπου εργάζεται ως Βοτανοθεραπεύτρια και προωθεί τις αρχές της Αειφόρου Καλλιέργειας (Permaculture).Έχει συνεργαστεί με πολλές τοπικές ομάδες και παραδίδει σεμινάρια αυτάρκειας και πρακτικά εργαστήρια με στόχο την εκπαίδευση για την αυτοδιαχείριση της υγείας και την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση.

Περίπου το 50% των γυναικών θα βιώσουν μία λοίμωξη του ουροποιητικού συστήματος στη διάρκεια της ζωής τους, με συμπτώματα όπως  επίμονη ανάγκη για ούρηση, η αίσθηση καύσου ή και πόνο κατά την ούρηση. Περίπου το 20-30% αυτών των γυναικών θα εμφανίσουν μία δεύτερη ουρολοίμωξη εντός έξι μηνών,¹ και το 6% θα υποφέρουν από τρεις ή περισσότερες ουρολοιμώξεις κατά τη διάρκεια του έτους.² 
Αυτές οι δυσάρεστες λοιμώξεις προκαλούνται συνήθως από βακτήρια που εισέρχονται στον ουροποιητικό σωλήνα μέσω της ουρήθρας και πολλαπλασιάζονται στην ουροδόχο κύστη. Οι γυναίκες είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες λόγω της ανατομίας τους – της εγγύτητας της ουρήθρας με τον πρωκτό και της μικρής απόσταση από το ουρηθρικό άνοιγμα προς την ουροδόχο κύστη.
Η συμβατική απάντηση τόσο για την πρόληψη όσο και για τη θεραπεία είναι τα αντιβιοτικά, αλλά αυτά μπορεί να έχουν σοβαρές παρενέργειες, από αναπνευστικά προβλήματα και ζημιά στο ήπαρ (που συνδέεται με τη νιτροφουραντοΐνη) έως μόνιμη νευρική βλάβη και αποκόλληση του αμφιβληστροειδούς (παρενέργεια από τις φθοροκινολόνες).³
Υπάρχει επίσης το αυξανόμενο πρόβλημα της αντοχής στα αντιβιοτικά και η καταστροφή που προκαλείται από τα φάρμακα στο μικροβίωμα, το οποίο παίζει ζωτικό ρόλο στη συνολική υγεία.⁴
Αλλά υπάρχουν πολλές αποτελεσματικές εναλλακτικές λύσεις αντί για τα αντιβιοτικά που μπορείτε να δοκιμάσετε και που θα σας βοηθήσουν να αποφύγετε τις ουρολοιμώξεις.

Αυξήστε την πρόσληψη βιταμίνης D
Πρόσφατη έρευνα δείχνει ότι τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D συνδέονται με αυξημένη πιθανότητα λοιμώξεων του ουροποιητικού.⁵ Είναι λογικό, επειδή η βιταμίνη D παίζει βασικό ρόλο στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος και στην πρόληψη λοιμώξεων. Ελέγξτε τα επίπεδα της βιταμίνης D στον οργανισμό σας και ζητήστε τη βοήθεια ενός επαγγελματία υγείας που μπορεί και να σας συμβουλέψει σχετικά με την κατάλληλη δόση βιταμίνης D που πιθανώς να χρειαστεί να πάρετε.

Πιείτε χυμό κράνμπερι
Ο χυμός κράνμπερι είναι μία δημοφιλής φυσική λύση για τις επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις του ουροποιητικού, η οποία στηρίζεται σε επιστημονικά δεδομένα. Αν και δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία ότι μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά όταν υπάρχει ήδη μία οξεία φάση ουρολοίμωξης, η κατανάλωση χυμού κράνμπερι ή η λήψη δισκίων κράνμπερι ή σκόνης φαίνεται να είναι πολύ αποτελεσματική ως μέσο πρόληψης.
Σε μια συγκεντρωτική ανάλυση επτά δοκιμών, η λήψη κράνμπερι μείωσε τον κίνδυνο λοιμώξεων του ουροποιητικού περισσότερο από ένα τέταρτο.⁶ Φαίνεται να λειτουργεί εμποδίζοντας τα βακτήρια που προκαλούν ουρολοίμωξη από το να κολλήσουν στα τοιχώματα του ουροποιητικού συστήματος, οπότε είναι πιο πιθανό να αποβληθούν από το σώμα μέσω της ούρησης.⁷
(Προτεινόμενη δοσολογία: 300-500 mL / ημέρα χυμού κράνμπερι χωρίς ζάχαρη ή 400mg συμπυκνωμένου εκχυλίσματος κράνμπερι δύο φορές την ημέρα.)

Δοκιμάστε D-mannose
Η μαννόζη είναι ένα απλό σάκχαρο που βρίσκεται στα φρούτα και φαίνεται να λειτουργεί με παρόμοιο τρόπο με τα προϊόντα κράνμπερι - εμποδίζοντας τα βακτήρια να κολλήσουν στον ουροποιητικό σωλήνα.⁸ Μια πρόσφατη ανασκόπηση διαπίστωσε ότι παρέχει προστασία έναντι των επαναλαμβανόμενων λοιμώξεων του ουροποιητικού, με «πιθανώς παρόμοια αποτελεσματικότητα με τα αντιβιοτικά.»⁹
Τα συμπληρώματα D-μαννόζης διατίθενται ευρέως στο διαδίκτυο, συχνά σε συνδυασμό με εκχύλισμα κράνμπερι.
(Προτεινόμενη δοσολογία: ακολουθήστε τις οδηγίες της ετικέτας.)

Φάτε σκόρδο
Το σκόρδο είναι ένα ισχυρό αντιμικροβιακό και τα εργαστηριακά στοιχεία δείχνουν ότι τα εκχυλίσματα σκόρδου είναι αποτελεσματικά έναντι βακτηρίων που είναι ανθεκτικά σε πολλά φάρμακα που εμπλέκονται σε τις λοιμώξεις του ουροποιητικού.¹⁰
Δοκιμάστε να προσθέσετε ακατέργαστο σκόρδο στο φαγητό σας όσο το δυνατόν περισσότερο ή πάρτε το ως συμπλήρωμα διατροφής.
(Προτεινόμενη δοσολογία: 1.000 mg / ημέρα εκχύλισμα σκόρδου ψυχρής ωρίμανσης.)

Ακολουθήστε χορτοφαγική διατροφή
Σε μια πρόσφατη μελέτη Ταϊβανών Βουδιστών, η χορτοφαγική διατροφή συσχετίστηκε με 16% χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης ουρολοιμώξεων σε σύγκριση με την κατανάλωση κρέατος. Αυτό θα μπορούσε να οφείλεται στο γεγονός ότι το κρέας είναι μια σημαντική δεξαμενή για στελέχη βακτηρίων που συνήθως προκαλούν λοιμώξεις του ουροποιητικού, ανέφεραν οι ερευνητές. Ή μπορεί να έχει να κάνει περισσότερο με τις χορτοφαγικές δίαιτες που είναι πλούσιες σε φυτοχημικά που καταπολεμούν τα μικρόβια και μπορούν να αποτρέψουν τις ουρολοιμώξεις.¹¹
Απαιτείται περισσότερη έρευνα, αλλά θα μπορούσατε να δοκιμάσετε να εγκαταλείψετε το κρέας για να δείτε αν αυτό κάνει τη διαφορά (απλώς φροντίστε να κάνετε την έρευνά σας εκ των προτέρων σχετικά με το πώς μπορείτε να ακολουθείτε μια υγιεινή, ποικίλη χορτοφαγική διατροφή). Ή απλώς μειώστε το κρέας και εστιάστε στην κατανάλωση περισσότερων φυτικών γευμάτων, συμπεριλαμβανομένης μιας ευρείας ποικιλίας ωφέλιμων φρούτων, λαχανικών και ξηρών καρπών.

Αποκτήστε καλά βακτήρια
Τα προβιοτικά που περιέχουν Lactobacillus φαίνεται να είναι χρήσιμα για την πρόληψη των λοιμώξεων του ουροποιητικού. Οι λακτοβάκιλλοι είναι τα κυρίαρχα βακτήρια της κολπικής χλωρίδας και διαθέτουν αντιμικροβιακές ιδιότητες που βοηθούν στην αποφυγή των λοιμώξεων.¹² Σε μια μελέτη μετεμμηνοπαυσιακών γυναικών που ήταν επιρρεπείς σε ουρολοιμώξεις, ένα προβιοτικό συμπλήρωμα που περιέχει Lactobacillus rhamnosus GR-1 και Lactobacillus reuteri RC-14 μείωσε τον αριθμό των υποτροπιάσεων πάνω από το μισό μέσα σε ένα χρόνο. Το συμπλήρωμα δεν ήταν τόσο αποτελεσματικό όσο τα αντιβιοτικά, αλλά είχε το πλεονέκτημα ότι δεν οδηγεί στην εμφάνιση ανθεκτικών στα φάρμακα βακτηρίων, ούτε βλάπτει την υγεία του πολύ σημαντικού μικροβιώματος.^4,13 Τα κολπικά υπόθετα με Lactobacillus φαίνεται επίσης να λειτουργούν καλά όσον αφορά στη μείωση των επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων.¹⁴
(Προτεινόμενη δοσολογία: επιλέξτε ένα συμπλήρωμα προβιοτικών υψηλής ποιότητας που περιέχει λακτοβάκιλλους και ακολουθήστε τις οδηγίες της ετικέτας, ή δοκιμάστε ένα κολπικό υπόθετο με προβιοτικά.)

Δοκιμάστε τον βελονισμό
Ο βελονισμός είναι ευεργετικός τόσο για τη θεραπεία όσο και για την πρόληψη επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων, σύμφωνα με πρόσφατη ανασκόπηση - και μπορεί να είναι ακόμη πιο αποτελεσματικός από τα αντιβιοτικά.¹⁵

Βοηθηθείτε από τον ιβίσκο
Ο ιβίσκος (Hibiscus sabdariffa), δείχνει να βοηθά στην πρόληψη των λοιμώξεων του ουροποιητικού. Είναι αποδεδειγμένα αποτελεσματικός κατά των βακτηρίων που προκαλούν ουρολοιμώξεις,¹⁸ και μια μελέτη σε άτομα σε κλινικές μακροχρόνιας φροντίδας στα οποία είχε τοποθετηθεί καθετήρας, διαπιστώθηκε ότι η λήψη ιβίσκου ως αφέψημα μείωσε τη συχνότητα εμφάνισης λοιμώξεων.¹⁹
(Προτεινόμενη δοσολογία: φτιάξτε τσάι από τα αποξηραμένα άνθη και πίνετε τακτικά.)

Συμπληρώστε βιταμίνη C
Η βιταμίνη C μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη και τη θεραπεία των ουρολοιμώξεων αλλάζοντας το pH στα ούρα, δημιουργώντας έτσι ένα εχθρικό περιβάλλον για βακτήρια που προκαλούν λοίμωξη.¹⁶ Σε μία μελέτη σε έγκυες – που είναι γενικά πιο επιρρεπείς σε λοιμώξεις του ουροποιητικού – εκείνες στις οποίες δίνοντας καθημερινά συμπληρώματα που περιλάμβαναν 100mg βιταμίνης C (ασκορβικό οξύ) καθημερινά είχαν σημαντικά λιγότερες UTI από τις γυναίκες που λάμβαναν συμπληρώματα χωρίς τη συγκεκριμένη βιταμίνη.
(Προτεινόμενη δοσολογία: Από 100 έως 5.000mg/ημέρα ασκορβικό οξύ. Η ποσότητα που θα λάβετε εξαρτάται και από την ανοχή του εντέρου σας).

Δοκιμάστε ένα θεραπευτικό βοτανικό μείγμα σε αφέψημα
Για την αντιμετώπιση ενεργούς λοίμωξης, ο βοτανολόγος Meilyr James, ιδιοκτήτης της Βοτανικής Κλινικής στο Swansea της Ουαλίας προτείνει την παρασκευή συγκεκριμένου αφεψήματος με τα παρακάτω βότανα:
Ένα τσάι είναι ο καλύτερος τρόπος για να πάρετε τα βότανα, λέει ο James, καθώς το πρόσθετο υγρό βοηθά στην έκπλυση και τον καθαρισμό της ουροδόχου κύστης. Απλώς φροντίστε να δείτε έναν γιατρό εάν τα συμπτώματά σας δεν βελτιωθούν μετά από μερικές ημέρες ή αν επιδεινωθούν.

Ο αρκτοστάφυλλος (Uva-ursi) περιέχει την γλυκοσίδη αρμπουτίνη, η οποία έχει αντιμικροβιακές ιδιότητες, και τανίνες, οι οποίες σφίγγουν και τονώνουν τις βλεννογόνες μεμβράνες του τοιχώματος της ουροδόχου κύστης, συμβάλλοντας στη μείωση της φλεγμονής και στην αποτροπή της προσκόλλησης των μικροοργανισμών.
Τα μουστάκια από το καλαμπόκι (Zea mays) που είναι ένα καταπραϋντικό, διουρητικό φυτό, περιέχουν μία θεραπευτική βλεννώδη ουσία που ηρεμεί τη φλεγμονή και βοηθά στην ανακούφιση της αίσθησης καψίματος κατά την ούρηση.
Το Buchu (Agathosma betulina) είναι ένα βότανο με αντισηπτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που ενθαρρύνει την αυξημένη ούρηση, η οποία βοηθά στην απομάκρυνση των μικροοργανισμών.
Το Meadowsweet (Filipendula ulmaria) αποτελεί αντισηπτικό ούρων με ανοσοδιεγερτικές ιδιότητες, καθώς και ανακουφιστικά και αντιφλεγμονώδη αποτελέσματα.

Οδηγίες:
• Συνδυάστε ίσα μέρη των αποξηραμένων βοτάνων.
• Προσθέστε 15g βοτάνων σε 1 λίτρο βραστό νερό και αφήστε το να εγχυθεί για μισή ώρα
• Πιείτε το αφέψημα κατά τη διάρκεια της ημέρας, λαμβάνοντας περίπου το ένα τρίτο κάθε φορά.
Λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε τανίνες, αυτό το τσάι συνιστάται μόνο για βραχυπρόθεσμη χρήση (έως και ένα μήνα). Πιείτε το μόλις εμφανιστούν τα πρώτα σημάδια ουρολοίμωξης. Για πρόληψη, καταναλώστε το meadowsweet (σπειραία) ως τσάι μόνο του.

Βιβλιογραφικές αναφορές

1   Am J Public Health, 1990; 80: 331–3.
2   J R Coll Gen Pract, 1983; 33: 411–5.
3   Case Rep Med, 2014; 2014: 698758.
4   Arch Intern Med, 2012; 172: 712–4.
5   Ann Clin Lab Sci, 2019; 49: 134–42; Saudi J Biol Sci, 2020; 27: 2942–7.
6   J Nutr, 2017; 147: 2282–8.
7   Clinics (Sao Paulo), 2012; 67: 661–7.
8   Eur Urol Focus, 2020; S2405-4569(20)30263-7.
9   Am J Obstet Gynecol, 2020; 223: 265.e1–13.
10 Pertanika J Trop Agric Sci, 2015; 38: 271–8.
11 Sci Rep, 2020; 10: 906.
12 Clin Ther, 2008; 30: 453–68.
13 Arch Intern Med, 2012; 172: 704–12.
14 Clin Infect Dis, 2011; 52: 1212–7.
15 BJOG, 2020; 127: 1459–68.
16 Nitric Oxide, 2001; 5: 580–6.
17 Acta Obstet Gynecol Scand, 2007; 86: 783–7.
18 Asian Pac J Trop Dis, 2014; 4: 317–22.
19 J Ethnopharmacol, 2016; 194: 617–25.