Σύμπτωση ή κοινή κατεύθυνση; | Ψυχική υγεία & επαγγελματική ρύθμιση (UK – Ελλάδα)
Στο Ηνωμένο Βασίλειο ανεξάρτητη επιτροπή ζητά κρατική ρύθμιση για συμβούλους και ψυχοθεραπευτές. Στην Ελλάδα, ο νόμος 5351/2026 θεσπίζει υποχρεωτική εγγραφή των ψυχολόγων σε νέο Πανελλήνιο Σύλλογο. Η ταυτόχρονη δημοσιοποίηση των εξελίξεων γεννά ερωτήματα, αλλά οι διαφορές τους είναι ουσιαστικές.
Στις 2 Νοεμβρίου 2026, ανεξάρτητη επιτροπή στο Ηνωμένο Βασίλειο δημοσιοποίησε έκθεση που ζητά από την κυβέρνηση να θεσπίσει νομοθετική ρύθμιση για τους συμβούλους και τους ψυχοθεραπευτές. Σήμερα, οι επαγγελματικοί τίτλοι «counsellor» και «psychotherapist» δεν προστατεύονται από τον νόμο και δεν υπάρχει ενιαίο κρατικό σύστημα αδειοδότησης και πειθαρχικού ελέγχου. Λειτουργούν εθελοντικά μητρώα επαγγελματικών οργανισμών, διαπιστευμένα από την Αρχή Επαγγελματικών Προτύπων (PSA). Επειδή η εγγραφή σε αυτά δεν είναι υποχρεωτική, δεν υπάρχει ένα ενιαίο κρατικό μητρώο που να δείχνει ποιοι επαγγελματίες υπάγονται σε κοινά πρότυπα και διαδικασίες λογοδοσίας. [1] Η επιτροπή συνδέει τη ρύθμιση με την προστασία των θεραπευόμενων και τη θέσπιση σαφέστερων προτύπων εκπαίδευσης και δεοντολογίας. Επισημαίνει, παράλληλα, ότι οι επαγγελματίες θα μπορούσαν να προσφέρουν περισσότερες υπηρεσίες: υπολογίζει ότι υπάρχει δυνατότητα για έως 370.000 επιπλέον ώρες θεραπείας την εβδομάδα, ενώ περίπου 1,8 εκατομμύρια άνθρωποι περιμένουν πρόσβαση σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Η έκθεση, ωστόσο, αποτελεί σύσταση προς την κυβέρνηση· η πρόταση δεν έχει ακόμη γίνει νόμος. [1]
Η επιτροπή συγκροτήθηκε το 2025 από επαγγελματικούς φορείς, αλλά λειτούργησε ως ανεξάρτητη. Το αίτημά της αφορά ένα πεδίο όπου ο θεραπευόμενος βρίσκεται συχνά μόνος με τον επαγγελματία και μπορεί να δυσκολεύεται να αξιολογήσει εκ των προτέρων την κατάρτιση ή την καταλληλότητά του. Η ρύθμιση θα μπορούσε να ορίσει κοινά πρότυπα και σαφέστερες διαδικασίες εξέτασης παραπόνων. Η αποτελεσματικότητά της, όμως, θα εξαρτηθεί από το ποιος εφαρμόζει τους κανόνες, με ποια ανεξαρτησία και με ποιες εγγυήσεις δίκαιης διαδικασίας. [1]
Η ελληνική αλλαγή αφορά τους ψυχολόγους
Στην Ελλάδα, η Βουλή ψήφισε στις 29 Οκτωβρίου τον νόμο 5351/2026, ο οποίος δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 2 Νοεμβρίου. Ο νόμος ιδρύει τον Πανελλήνιο Σύλλογο Ψυχολόγων ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου και καθιστά υποχρεωτική την εγγραφή των ψυχολόγων που ασκούν το επάγγελμα. Προβλέπει ενιαίο μητρώο, κώδικα δεοντολογίας και πειθαρχικά συμβούλια. [2] Η άδεια άσκησης του επαγγέλματος του ψυχολόγου δεν δημιουργείται τώρα· απαιτείται στην Ελλάδα εδώ και δεκαετίες, βάσει του ν. 991/1979. Νέο στοιχείο είναι η υποχρεωτική ένταξη σε έναν ενιαίο δημόσιου δικαίου φορέα, με θεσμικό ρόλο στην τήρηση του μητρώου και στον πειθαρχικό έλεγχο. Έτσι, η ελληνική μεταβολή οργανώνει διαφορετικά ένα ήδη αδειοδοτούμενο επάγγελμα. Η βρετανική πρόταση, αντίθετα, ζητά να θεσπιστεί κρατική ρύθμιση για την ψυχοθεραπεία και τη συμβουλευτική, όπου σήμερα οι τίτλοι δεν προστατεύονται νομικά. [1, 2, 3]
Υπάρχει, ωστόσο, και μια ελληνική εκκρεμότητα. Ο νόμος ιδρύει Εθνικό Παρατηρητήριο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας. Το Παρατηρητήριο μπορεί να εισηγείται κριτήρια εκπαίδευσης, ειδικότητες και πρότυπα ποιότητας και να συλλέγει σχετικά στοιχεία. Δεν θεσπίζει, όμως, υποχρεωτικό μητρώο ή αντίστοιχο σύστημα αδειοδότησης για όσους χρησιμοποιούν τους τίτλους «ψυχοθεραπευτής» ή «σύμβουλος ψυχικής υγείας». [2, 4]
Σύμπτωση ή κοινή κατεύθυνση;
Οι δύο εξελίξεις έγιναν δημόσια γνωστές σχεδόν ταυτόχρονα. Η ελληνική δημόσια διαβούλευση για το νομοσχέδιο ξεκίνησε στις 17 Σεπτεμβρίου και η Βουλή το ψήφισε στις 29 Οκτωβρίου. Η βρετανική έκθεση δημοσιεύθηκε στις 2 Νοεμβρίου, ως αποτέλεσμα μιας διαδικασίας που είχε ξεκινήσει το 2025. Επομένως, η σύμπτωση αφορά κυρίως την ολοκλήρωση και τη δημοσιοποίηση δύο ξεχωριστών διαδικασιών. Με βάση τις διαθέσιμες δημόσιες πληροφορίες, δεν τεκμηριώνεται κοινός σχεδιασμός ή συντονισμός τους. [1, 2, 5]
Μπορούμε, όμως, να διακρίνουμε έναν κοινό προβληματισμό: πώς προστατεύεται ο πολίτης όταν αναζητά φροντίδα ψυχικής υγείας και πώς μπορεί να ελέγξει την κατάρτιση και τη λογοδοσία του επαγγελματία. Η απάντηση που δίνουν οι δύο χώρες διαφέρει, επειδή διαφέρουν και τα νομικά κενά που επιχειρούν να αντιμετωπίσουν.
Πίσω από τις συζητήσεις για τη ρύθμιση των επαγγελμάτων βρίσκεται μια ευρύτερη κοινωνική πραγματικότητα: όλο και περισσότεροι άνθρωποι αναζητούν ψυχική υποστήριξη, ενώ οι υπηρεσίες δυσκολεύονται να ανταποκριθούν έγκαιρα. Στην Αγγλία, οι παραπομπές σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας αυξήθηκαν και οι ανοικτές παραπομπές στις κοινοτικές υπηρεσίες έχουν μεγαλώσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Στην Ελλάδα, ευρωπαϊκά στοιχεία καταγράφουν υψηλές ανεκπλήρωτες ανάγκες υγειονομικής περίθαλψης, ενώ η οικονομική ανασφάλεια και η κοινωνική απομόνωση αποτελούν πρόσθετες πιέσεις για την ευημερία των πολιτών. Τα δεδομένα αυτά δείχνουν γιατί η ποιότητα, η αξιοπιστία και η επάρκεια της ψυχικής υποστήριξης έχουν αποκτήσει τόσο επείγουσα σημασία.
Πηγές
1. Rachel Hall, The Guardian, 2 Νοεμβρίου 2026. www.theguardian.com
2. Βουλή των Ελλήνων, Ν. 5351/2026, ΦΕΚ 178 Α΄/2.11.2026. hellenicparliament.gr
3. Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών, άδεια άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου. Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών
4. Υπουργείο Υγείας, σχέδιο νόμου σε δημόσια διαβούλευση, 17 Σεπτεμβρίου 2026. Υπουργείο Υγείας
5. Υπουργείο Υγείας, αρμοδιότητες του Εθνικού Παρατηρητηρίου Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής. OpenGov
Συντακτική Ομάδα Holistic Life. © 2026 Holistic Life.
Όταν ο καρκίνος υποχωρεί μόνος του: Τι αποκαλύπτει μια σπάνια περίπτωση λεμφώματος και ο ρόλος της ασπιρίνης
Μια απροσδόκητη ύφεση χωρίς αντικαρκινική θεραπεία στρέφει την προσοχή στον ρόλο του ανοσοποιητικού συστήματος και στους μηχανισμούς που ενδέχεται να ενεργοποιούνται μετά από μια βιοψία.
Μπορεί ένας επιθετικός καρκίνος να εξαφανιστεί χωρίς θεραπεία; Αν και εξαιρετικά σπάνιο, το φαινόμενο της αυτόματης υποχώρησης κακοήθων όγκων έχει καταγραφεί στην ιατρική βιβλιογραφία, προκαλώντας σημαντικά ερωτήματα για τις δυνατότητες του ανθρώπινου ανοσοποιητικού συστήματος. Μια χαρακτηριστική περίπτωση δημοσιεύθηκε το 2019 στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Medical Case Reports. Αφορούσε μια γυναίκα 88 ετών που διαγνώστηκε με διάχυτο λέμφωμα από μεγάλα Β κύτταρα (DLBCL), μια επιθετική μορφή καρκίνου του λεμφικού συστήματος. Η ασθενής παρουσίαζε όγκο 4,5 εκατοστών στην αριστερή πλευρά του λαιμού, νυχτερινές εφιδρώσεις και απώλεια βάρους. Εξαιτίας σοβαρής πνευμονικής ίνωσης και άνοιας, επέλεξε να μη λάβει χημειοθεραπεία, περιοριζόμενη σε υποστηρικτική φροντίδα. Ωστόσο, περίπου τρεις μήνες μετά τη διαγνωστική βιοψία, οι γιατροί διαπίστωσαν ότι ο όγκος είχε εξαφανιστεί. Η ύφεση διατηρήθηκε μέχρι τον θάνατό της, τον Δεκέμβριο του 2016, από επιπλοκές της πνευμονικής νόσου.
Μπορεί μια βιοψία να ενεργοποιήσει την ανοσία;
Οι ερευνητές αναζήτησαν πιθανές εξηγήσεις για την απροσδόκητη εξέλιξη. Εξετάζοντας 16 επιπλέον δημοσιευμένες περιπτώσεις αυτόματης ύφεσης DLBCL, παρατήρησαν ότι η υποχώρηση του λεμφώματος συχνά ακολουθούσε μια διαγνωστική βιοψία. Μία πιθανή εξήγηση είναι ότι ο τραυματισμός των ιστών κατά τη βιοψία προκαλεί τοπική φλεγμονή και ενεργοποιεί ανοσολογικούς μηχανισμούς, οι οποίοι ενδέχεται, υπό ιδιαίτερες συνθήκες, να ενισχύσουν την αναγνώριση και την καταστροφή των καρκινικών κυττάρων. Στην περίπτωση της 88χρονης, οι εξετάσεις αποκάλυψαν αυξημένα επίπεδα ενεργοποιημένων Τ-λεμφοκυττάρων, κυττάρων με σημαντικό ρόλο στην αντικαρκινική άμυνα.
Ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο ήταν ότι η γυναίκα λάμβανε καθημερινά 325 mg ασπιρίνης. Οι ερευνητές εξέτασαν το ενδεχόμενο η ασπιρίνη, μειώνοντας την παραγωγή προσταγλανδίνης Ε2 (PGE2), να περιόρισε ορισμένους μηχανισμούς ανοσοκαταστολής που ευνοούν την ανάπτυξη των όγκων. Πρόκειται, ωστόσο, για ερευνητική υπόθεση και όχι για αποδεδειγμένη αιτιώδη σχέση. Ούτε η βιοψία ούτε η ασπιρίνη μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες για την ύφεση με βάση αυτό το περιστατικό. Η επιστημονική σημασία της παρατήρησης βρίσκεται στην πιθανότητα ότι ο οργανισμός διατηρεί, ακόμη και απέναντι σε επιθετικές κακοήθειες, ανοσολογικούς μηχανισμούς που υπό σπάνιες συνθήκες μπορούν να συμβάλουν στην υποχώρηση της νόσου. Η κατανόηση αυτών των μηχανισμών θα μπορούσε να προσφέρει πολύτιμες κατευθύνσεις για τη μελλοντική έρευνα στην ανοσοθεραπεία.
Αναφορά
J. Snijder et al., Spontaneous remission in diffuse large cell lymphoma: a case report, Journal of Medical Case Reports (2019). DOI: 10.1186/s13256-018-1937-z.
Συντακτική Ομάδα Holistic Life. © 2026 Holistic Life.
Μπορούν οι μέλισσες να νιώθουν; Νέες έρευνες για τα συναισθήματα, τη συνείδηση και την εσωτερική ζωή των εντόμων
Τι δείχνουν οι νέες έρευνες για τα συναισθήματα, τη συνείδηση και την εσωτερική ζωή των εντόμων. Οι μέλισσες δεν μπορούν να μας περιγράψουν τι αισθάνονται. Μπορούμε, όμως, να μελετήσουμε πώς αντιδρούν όταν κάτι τις ευχαριστεί ή τις αποστρέφει. Νέα πειράματα καταγράφουν συμπεριφορές που θυμίζουν «μου αρέσει» και «δεν μου αρέσει» και αναζωπυρώνουν ένα βαθύτερο ερώτημα: μήπως η ικανότητα για υποκειμενική εμπειρία είναι πολύ πιο διαδεδομένη στο ζωικό βασίλειο απ’ όσο πιστεύαμε;
Με βίντεο υψηλής ταχύτητας, ερευνητές παρατήρησαν πώς αντιδρούν οι βομβίνοι σε διαφορετικές γεύσεις. Μετά από γλυκά διαλύματα, προέκτειναν για λίγο τη γλώσσα τους, σαν να συνέχιζαν να γλείφουν τα χείλη τους. Σε πικρές ή αλμυρές γεύσεις κουνούσαν το κεφάλι και καθάριζαν τα στοματικά τους μόρια. Η μελέτη του 2026 εξέτασε βομβίνους από 18 αποικίες και έλεγξε αν αυτές οι κινήσεις εξηγούνται απλώς από την κατανάλωση τροφής ή από ένα αυτόματο αντανακλαστικό. Οι αντιδράσεις μεταβάλλονταν ανάλογα με το πλαίσιο (για παράδειγμα, η ζέστη άλλαζε τον τρόπο με τον οποίο οι μέλισσες αντιδρούσαν στο νερό), και μπορούσαν να διαχωριστούν από την κινητοποίηση για τροφή. Οι συγγραφείς προτείνουν ότι αποτελούν έναν πιθανό δείκτη συναισθηματικής αξιολόγησης.[1] Η προσεκτική λέξη εδώ είναι «δείκτης». Δεν παρατηρήσαμε άμεσα το βίωμα της μέλισσας. Παρατηρήσαμε συμπεριφορές που, στα θηλαστικά, συνδέονται με την ευχαρίστηση ή την αποστροφή. Η ομοιότητα δεν αποδεικνύει ότι η μέλισσα αισθάνεται όπως ένας άνθρωπος· προσφέρει, όμως, έναν τρόπο να εξεταστεί πειραματικά αν οι αντιδράσεις της αντανακλούν μια εσωτερική αξιολόγηση και όχι μόνο ένα αντανακλαστικό.
Το μοτίβο πίσω από το πείραμα
Η νέα μελέτη προστίθεται σε άλλα ευρήματα. Το 2024, βομβίνοι που είχαν υποστεί σωματικό στρες επέλεγαν λιγότερο συχνά την επιλογή υψηλής ανταμοιβής όταν έρχονταν αντιμέτωποι με αμφίσημα χρώματα. Οι ερευνητές εξέτασαν εναλλακτικές εξηγήσεις, όπως η μειωμένη προσοχή ή η διάθεση για τροφή, και βρήκαν ενδείξεις μιας πιο απαισιόδοξης κρίσης.[2] Σε παλαιότερο πείραμα, μια απρόσμενη σταγόνα ζαχαρόνερου έκανε τις μέλισσες να προσεγγίζουν πιο γρήγορα αμφίσημα ερεθίσματα, μια αντίδραση που περιγράφεται ως «αισιόδοξη» μεροληψία.[3] Υπάρχουν επίσης παρατηρήσεις παιχνιδιού: βομβίνοι κυλούσαν ξύλινες μπάλες επανειλημμένα, χωρίς να παίρνουν τροφή ως αντάλλαγμα. Οι ερευνητές αξιολόγησαν τη συμπεριφορά με κριτήρια που χρησιμοποιούνται για το παιχνίδι και σε άλλα ζώα. Αυτό δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι τα έντομα ένιωθαν ευχαρίστηση.[4] Μαζί, τα ευρήματα δημιουργούν ένα συνεκτικό ερευνητικό πεδίο: εξετάζουν πώς το στρες, οι ανταμοιβές και οι προτιμήσεις αλλάζουν τη συμπεριφορά των εντόμων. Η συνείδηση, ωστόσο, δεν είναι μία και μοναδική ικανότητα που μετριέται με ένα τεστ. Μπορεί να αφορά την αισθητηριακή εμπειρία, τον πόνο, την ευχαρίστηση ή την επίγνωση του εαυτού. Ανασκόπηση του 2025 προτείνει να μελετηθούν στα έντομα, μεταξύ άλλων, οι συναισθηματικές καταστάσεις, η πρόβλεψη και ο ύπνος. Επισημαίνει επίσης ότι η μικρή ή διαφορετική δομή ενός εγκεφάλου δεν αρκεί για να αποκλείσει εκ των προτέρων κάποια λειτουργία.[5]
Από την αβεβαιότητα στην ευθύνη
Η Διακήρυξη της Νέας Υόρκης για τη Συνείδηση των Ζώων, που δημοσιεύτηκε το 2024, διατυπώνει ότι υπάρχει τουλάχιστον ρεαλιστική πιθανότητα συνειδητής εμπειρίας σε πολλά ασπόνδυλα, συμπεριλαμβανομένων των εντόμων. Δεν παρουσιάζει το ζήτημα ως λυμένο· επισημαίνει ότι, όταν αυτή η πιθανότητα είναι ουσιαστική, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στις αποφάσεις που επηρεάζουν τα ζώα.[6] Αυτή η στάση δεν απαιτεί να αποδώσουμε στις μέλισσες ανθρώπινα συναισθήματα. Μας καλεί, όμως, να μην θεωρούμε δεδομένο ότι ένας οργανισμός με εγκέφαλο μικρότερο από κόκκο ρυζιού είναι ένα απλό βιολογικό αυτόματο. Η επιστήμη προχωρά με ερωτήματα, μετρήσεις και εναλλακτικές ερμηνείες όχι με βεβαιότητες που ξεπερνούν τα δεδομένα. Όσο οι ενδείξεις για σύνθετη μάθηση και συναισθηματικού τύπου αντιδράσεις ενισχύονται, αξίζει να εξετάζουμε πιο προσεκτικά πώς χειριζόμαστε τα έντομα στην έρευνα, στη γεωργία και στην καθημερινότητά μας. Ίσως η σημαντικότερη αλλαγή δεν είναι να αποφασίσουμε σήμερα τι ακριβώς νιώθει μια μέλισσα. Είναι να αναγνωρίσουμε ότι το ερώτημα έχει πλέον επιστημονικό βάρος και ότι η αβεβαιότητα δεν ισοδυναμεί με απουσία εμπειρίας.
Αναφορές
- Zhou Y. et al. (2026). Bumblebees’ orofacial reactions to tastes provide evidence for affective evaluation. PNAS.
- Procenko O. et al. (2024). Physically stressed bees expect less reward in an active choice judgement bias test. Proceedings of the Royal Society B.
- Solvi C. et al. (2016). Unexpected rewards induce dopamine-dependent positive emotion-like state changes in bumblebees. Science.
- Galpayage Dona H.S. et al. (2022). Do bumble bees play?. Animal Behaviour.
- Chittka L. et al. (2025). The exploration of consciousness in insects. Philosophical Transactions of the Royal Society B.
- The New York Declaration on Animal Consciousness (2024).
Συντακτική Ομάδα Holistic Life. © 2026 Holistic Life.
Κρέας, αντιβιοτικά και υπερβακτήρια: Τι κρύβεται πίσω από τις εισαγωγές της Βραζιλίας;
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για τη χρήση αντιβιοτικών στην κτηνοτροφία φέρνει στο προσκήνιο έναν αόρατο κίνδυνο: την εξάπλωση ανθεκτικών βακτηρίων μέσω της τροφικής αλυσίδας. Τι δείχνουν οι έρευνες και γιατί το ζήτημα αφορά τη δημόσια υγεία;
Μπορεί ένα κομμάτι κρέας να συνδέεται με την αποτελεσματικότητα των αντιβιοτικών που χρησιμοποιούμε για να θεραπεύσουμε σοβαρές λοιμώξεις; Η απάντηση βρίσκεται σε ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της σύγχρονης ιατρικής: τη μικροβιακή αντοχή. Από τις 3 Σεπτεμβρίου 2026, η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει αυστηρότερους κανόνες για τις εισαγωγές ζωικών προϊόντων από τρίτες χώρες. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2023/905 απαιτεί εγγυήσεις ότι τα ζώα δεν έχουν λάβει αντιμικροβιακά για την προώθηση της ανάπτυξης ή φάρμακα που προορίζονται αποκλειστικά για τη θεραπεία ανθρώπων. Η Βραζιλία, σημαντικός παγκόσμιος εξαγωγέας κρέατος, βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης επειδή οι ευρωπαϊκές αρχές έκριναν ότι δεν είχαν εξασφαλιστεί οι απαραίτητες εγγυήσεις συμμόρφωσης. Πρόκειται για ζήτημα πιστοποίησης των μεθόδων παραγωγής, όχι για απόδειξη ότι όλα τα βραζιλιάνικα προϊόντα είναι μολυσμένα ή επικίνδυνα.
Τα ανθεκτικά βακτήρια μέσα στην τροφική αλυσίδα
Τα αντιβιοτικά χρησιμοποιούνται στην κτηνοτροφία για τη θεραπεία βακτηριακών λοιμώξεων, αλλά ιστορικά έχουν χρησιμοποιηθεί και για την πρόληψη ασθενειών ή την επιτάχυνση της ανάπτυξης των ζώων. Η υπερβολική ή ακατάλληλη χρήση τους ευνοεί την επιλογή βακτηρίων που μπορούν να επιβιώνουν παρά την παρουσία των φαρμάκων. Αυτά τα βακτήρια, ή τα γονίδια αντοχής τους, ενδέχεται να μεταφερθούν μέσω τροφίμων, νερού, αποβλήτων και περιβάλλοντος.
Μια βραζιλιάνικη μελέτη του 2021 εξέτασε στελέχη Salmonella από κρέας πουλερικών. Η πολυαντοχή εντοπίστηκε στο 50,7% των απομονωμένων στελεχών το 2014 και στο 77,3% το 2017. Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν σημαντική αύξηση της αντοχής στα δείγματα που μελετήθηκαν, όχι όμως αντίστοιχο ποσοστό επικίνδυνων προϊόντων στην αγορά. Το 2026, ερευνητές του Ομοσπονδιακού Πανεπιστημίου Minas Gerais εξέτασαν σφάγια κοτόπουλων και εντόπισαν βακτήρια με γονίδια αντοχής σε σημαντικές κατηγορίες αντιβιοτικών. Σε ορισμένα στελέχη διαπιστώθηκαν γενετικές ομοιότητες με βακτήρια που έχουν απομονωθεί από ανθρώπινες λοιμώξεις. Η μελέτη ενισχύει την ανάγκη παρακολούθησης, χωρίς να αποδεικνύει άμεση μετάδοση στους καταναλωτές. Αντίστοιχα, έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2025 στο Journal of Food Science ανίχνευσε πολυανθεκτικά βακτήρια και γονίδια αντοχής σε δείγματα κρέατος και ψαριών από την πολιτεία Paraná της Βραζιλίας.
Ένα κρίσιμο σημείο είναι η διαφορά ανάμεσα στα υπολείμματα αντιβιοτικών και στα ανθεκτικά βακτήρια. Ένα τρόφιμο μπορεί να μην περιέχει ανιχνεύσιμα υπολείμματα αντιβιοτικών και παρ' όλα αυτά να μεταφέρει ανθεκτικούς μικροοργανισμούς. Επομένως, η ασφάλεια δεν εξασφαλίζεται αποκλειστικά με τον εργαστηριακό έλεγχο του τελικού προϊόντος. Χρειάζεται εποπτεία ολόκληρης της παραγωγικής διαδικασίας: από τη χρήση κτηνιατρικών φαρμάκων και τις συνθήκες εκτροφής μέχρι τη σφαγή, την επεξεργασία και τη διανομή. Η προσέγγιση αυτή συνδέεται με την αρχή One Health («Ενιαία Υγεία»), σύμφωνα με την οποία η ανθρώπινη υγεία, η υγεία των ζώων και το περιβάλλον αποτελούν αλληλένδετα συστήματα. Η σωστή θερμική επεξεργασία και η αποφυγή επιμόλυνσης στην κουζίνα μειώνουν τον κίνδυνο τροφιμογενών λοιμώξεων. Δεν μπορούν, ωστόσο, να αντικαταστήσουν τον έλεγχο της χρήσης αντιβιοτικών στην παραγωγή. Το ουσιαστικό ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο από ποια χώρα προέρχεται το κρέας μας, αλλά με ποιους κανόνες παράγεται και πώς προστατεύεται η αποτελεσματικότητα των αντιβιοτικών για τις επόμενες γενιές.
Αναφορές
1. Rau R. B. et al. (2021). Antimicrobial resistance of Salmonella from poultry meat in Brazil: Results of a nationwide survey. Epidemiology and Infection, Cambridge University Press. DOI: 10.1017/S0950268821002156.
2. Zanon I. P. et al. (2026). Antimicrobial resistance and genomic characterization of Salmonella Minnesota, ESBL-producing Escherichia coli, and ESKAPE pathogens isolated from Brazilian broiler chicken carcasses. Frontiers in Microbiology. DOI: 10.3389/fmicb.2026.1917698.
3. Dedecek A. S. et al. (2025). Monitoring of Antimicrobial Resistance Genes and Susceptibility Profiles in Bacterial Isolates From Animal-Origin Meat. Journal of Food Science, Wiley. DOI: 10.1111/1750-3841.70719.
4. Alikhan N.-F. et al. (2022). Dynamics of Salmonella enterica and antimicrobial resistance in the Brazilian poultry industry and global impacts on public health. PLOS Genetics. DOI: 10.1371/journal.pgen.1010174.
Συντακτική Ομάδα Holistic Life. © 2026 Holistic Life.
