Τι μας εθίζει; Οι περισσότεροι υποθέτουν ότι έχει να κάνει με την αναζήτηση της επόμενης ευφορίας, αλλά μια νέα μελέτη δείχνει ότι συνήθως έχει να κάνει με την αποφυγή του πόνου.
Το άγχος και η ανησυχία είναι εξίσου πιθανό να μας εθίζουν, λένε ερευνητές από το Scripps Research Institute, οι οποίοι έχουν εντοπίσει μια περιοχή του εγκεφάλου που ενεργοποιείται από το αλκοόλ.
Μια μικρή περιοχή του εγκεφάλου, ο παρακοιλιακός πυρήνας του υποθαλάμου, μας ενθαρρύνει να συνεχίσουμε να πίνουμε, επειδή δημιουργεί την σύνδεση μεταξύ του αλκοόλ και της ανακούφισης από το άγχος.
Έχουν παρατηρήσει την αντίδραση αυτή στον εγκέφαλο των αρουραίων και πιστεύουν ότι θα παρατηρήσουν την ίδια διαδικασία και στους ανθρώπους. «Αυτό που κάνει τον εθισμό τόσο δύσκολο να ξεπεραστεί είναι ότι οι άνθρωποι δεν επιδιώκουν απλώς την ευφορία», λέει ο Friedbert Weiss, επικεφαλής ερευνητής. «Προσπαθούν επίσης να απαλλαγούν από ισχυρές αρνητικές καταστάσεις, όπως το άγχος και το στρες της αποχής».

Η έρευνα: Biological Psychiatry Global Open Science, 2025; 5 (6): 100578;
doi: 10.1016/j.bpsgos.2025.100578

Μελέτη με 800 συμμετέχοντες αποδεικνύει ότι ο βελονισμός είναι αποτελεσματικός και ασφαλής τρόπος αντιμετώπισης της χρόνιας οσφυαλγίας

Μπορεί ο βελονισμός να προσφέρει πραγματική ανακούφιση στους ηλικιωμένους με χρόνιο πόνο στη μέση; Μια νέα κλινική μελέτη από τις ΗΠΑ, που δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open (Σεπτέμβριος 2025), δείχνει πως η απάντηση είναι ναι — και μάλιστα με μετρήσιμα αποτελέσματα.

Η έρευνα, που έγινε σε συνεργασία με τέσσερα μεγάλα νοσοκομειακά δίκτυα (Kaiser Permanente και Sutter Health στην Καλιφόρνια, καθώς και το Institute for Family Health στη Νέα Υόρκη), περιέλαβε 800 άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών που υπέφεραν από χρόνιο πόνο στη μέση.

Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες:

1. όσοι έλαβαν συνήθη ιατρική φροντίδα,
2. όσοι έκαναν έναν τυπικό κύκλο βελονισμού (8–15 συνεδρίες σε 12 εβδομάδες),
3. και όσοι έκαναν βελονισμό με επιπλέον συντηρητικές συνεδρίες στους επόμενους τρεις μήνες.

Αποτελέσματα που αντέχουν στον χρόνο

Στους 6 μήνες, οι ομάδες βελονισμού είχαν σαφώς καλύτερη λειτουργικότητα και λιγότερη αναπηρία λόγω πόνου σε σχέση με όσους ακολούθησαν μόνο τη συνηθισμένη ιατρική αγωγή.

Η βελτίωση αυτή διατηρήθηκε και στους 12 μήνες, δείχνοντας ότι τα αποτελέσματα του βελονισμού έχουν διάρκεια.

Συγκεκριμένα, οι ερευνητές κατέγραψαν:

• Μείωση της αναπηρίας (βάσει του Roland-Morris Disability Questionnaire) κατά 1–1,5 βαθμό σε σχέση με την ομάδα ελέγχου.
• Κλινικά σημαντική βελτίωση (τουλάχιστον 30%) στο 39–44% των συμμετεχόντων που έκαναν βελονισμό, έναντι μόλις 29% στην ομάδα της συμβατικής ιατρικής.
• Μείωση του πόνου και του άγχους, ενώ τα ποσοστά κατάθλιψης παρέμειναν σταθερά.

Τα περιστατικά ανεπιθύμητων ενεργειών ήταν ελάχιστα (<1%) και περιορίστηκαν σε ήπιες ενοχλήσεις στο σημείο των βελονών, επιβεβαιώνοντας το εξαιρετικό προφίλ ασφάλειας της μεθόδου.

Μια νέα σελίδα για την ιατρική του πόνου
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της προσπάθειας των Κέντρων Medicare & Medicaid να αποφασίσουν για την επίσημη κάλυψη του βελονισμού στους ηλικιωμένους με χρόνια οσφυαλγία. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι ο βελονισμός όχι μόνο μειώνει τον πόνο, αλλά μπορεί να βοηθήσει σημαντικά στη βελτίωση της κινητικότητας και της ποιότητας ζωής, χωρίς παρενέργειες ή φάρμακα. Η επικεφαλής της μελέτης, Lynn DeBar, PhD, MPH, σημειώνει ότι:
«Τα ευρήματα υποστηρίζουν τον βελονισμό ως μια αποτελεσματική και ασφαλή επιλογή πρώτης γραμμής για τους ηλικιωμένους που ζουν με χρόνιο πόνο στη μέση».
Σε μια εποχή όπου οι χρόνιοι πόνοι αντιμετωπίζονται συχνά με φάρμακα και παρεμβατικές θεραπείες, η νέα αυτή μελέτη έρχεται να υπενθυμίσει πως οι παραδοσιακές μέθοδοι, όταν μελετώνται σωστά, μπορούν να σταθούν ισάξια με τη σύγχρονη ιατρική — και μάλιστα με λιγότερο ρίσκο.

Πηγή:

DeBar LL, Wellman RD, Justice M, et al. Acupuncture for Chronic Low Back Pain in Older Adults: A Randomized Clinical Trial. JAMA Network Open. 2025;8(9):e2531348.

Μελέτη σε 15.000 οικογένειες αποκαλύπτει ότι η “ψηφιακή απόσπαση” υπονομεύει τον δεσμό γονέα–παιδιού

Δεν πρόκειται για κάποιο ασυνήθιστο θέαμα: ένας γονιός με το βλέμμα στραμμένο στο κινητό του, ενώ το παιδί δίπλα του προσπαθεί να του τραβήξει την προσοχή. Για πολλούς, το τηλέφωνο είναι εργαλείο, ανάγκη ή συνήθεια. Όμως μια νέα αυστραλιανή έρευνα δείχνει ότι αυτή η καθημερινή “ψηφιακή απόσπαση” μπορεί να έχει βαθύτερες συνέπειες απ’ ό,τι νομίζουμε.
Η μελέτη, που πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο του Wollongong και αναλύθηκε στο Goetheanum, συγκέντρωσε δεδομένα από 21 διαφορετικές έρευνες σε δέκα χώρες, με συνολικά 15.000 συμμετέχοντες (γονείς, φροντιστές και τα παιδιά τους). Το αντικείμενο της μελέτης ήταν το φαινόμενο της λεγόμενης “technoference” — δηλαδή, της διακοπής της ανθρώπινης επικοινωνίας από ψηφιακές συσκευές.

Τι βρήκαν οι ερευνητές
Τα αποτελέσματα είναι ανησυχητικά, ιδιαίτερα για παιδιά κάτω των πέντε ετών. Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα παιδιά των οποίων οι γονείς ή οι φροντιστές χρησιμοποιούν συχνά κινητά ή τάμπλετ όταν βρίσκονται μαζί τους, παρουσιάζουν:

• χαμηλότερα επίπεδα γνωστικής και κοινωνικής ανάπτυξης,
• περισσότερα συναισθηματικά προβλήματα,
• πιο αδύναμο δεσμό με τους γονείς και
• αυξημένη ίδια χρήση οθονών σε μικρή ηλικία.

Με άλλα λόγια, η οθόνη των γονιών γίνεται και καθρέφτης της συμπεριφοράς των παιδιών.

Περισσότερη εκπαίδευση, λιγότερη απόσπαση
Οι ερευνητές τονίζουν ότι η συσχέτιση ανάμεσα στον χρόνο που περνάνε μπροστά την οθόνη οι γονείς και την υγιή ανάπτυξη των παιδιών είναι ισχυρή και χρειάζεται περαιτέρω μελέτη. Προτείνουν, ωστόσο, ως άμεσο βήμα, την ενίσχυση της εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης των γονέων, ώστε να κατανοήσουν πόσο βαθιά επηρεάζει η δική τους προσοχή την ψυχολογία και τη συμπεριφορά του παιδιού.
Σε μια εποχή όπου οι οθόνες έχουν γίνει προέκταση του σώματός μας, αυτή η μελέτη έρχεται να θυμίσει ότι η ανθρώπινη παρουσία δεν μπορεί να αντικατασταθεί από την ψηφιακή. Η προσοχή (ίσως η πιο σπάνια μορφή αγάπης σήμερα) είναι θεμέλιο για τη συναισθηματική και ψυχολογική ανάπτυξη του παιδιού.

Πηγή: Parental Technology Use in a Child’s Presence and Health and Developmental Outcomes of Young Children: A Systematic Review and Meta-analysis. JAMA Pediatrics. Published online 2025.

Μια ιστορική απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ ακυρώνει την αυτόματη παράταση της άδειας του glyphosat και θέτει φρένο σε μια πρακτική που κρατούσε στην αγορά εκατοντάδες φυτοφάρμακα χωρίς ολοκληρωμένη αξιολόγηση κινδύνου. Η απόφαση θεωρείται μεγάλη νίκη για τις μέλισσες, τη βιοποικιλότητα και την αρχή της προφύλαξης, ενισχύοντας την πίεση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για αυστηρότερο έλεγχο της αγροχημικής βιομηχανίας.
Στις 19.11.2025, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο έκανε δεκτή την προσφυγή του Ιδρύματος Aurelia κατά της παράτασης της άδειας χρήσης του Glyphosat.
Το Δικαστήριο έκρινε ότι μια αμφιλεγόμενη πρακτική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι παράνομη: η Επιτροπή παρατείνει συστηματικά την άδεια δραστικών ουσιών φυτοφαρμάκων μετά τη λήξη της ισχύος τους, όταν η διαδικασία επαναξιολόγησης καθυστερεί. Ως αποτέλεσμα αυτών των αυτόματων παρατάσεων, εκατοντάδες φυτοφάρμακα συνεχίζουν να κυκλοφορούν και να χρησιμοποιούνται, παρότι η απαιτούμενη εξέταση κινδύνου δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
Το Ίδρυμα Aurelia είχε προσφύγει το 2022 ενάντια στην παράταση του Glyphosat, υποστηρίζοντας ότι η συνέχιση της κυκλοφορίας φυτοφαρμάκων με ανεξιχνίαστους κινδύνους για τις μέλισσες και τη βιοποικιλότητα παραβιάζει την αρχή της προφύλαξης που θεσπίζει ο κανονισμός της ΕΕ για τα φυτοφάρμακα.
Η απόφαση υποχρεώνει πλέον την Επιτροπή να εξετάζει σε κάθε μεμονωμένη περίπτωση αν η ίδια η βιομηχανία συνέβαλε στις καθυστερήσεις της διαδικασίας. Εάν αυτό οφείλεται σε ελλιπή ή ανεπαρκή δεδομένα που υποβάλλει ο παραγωγός, τότε -σύμφωνα με τον νόμο- τα φυτοφάρμακα δεν επιτρέπεται να συνεχίσουν να χρησιμοποιούνται. Εξαιρέσεις από αυτόν τον κανόνα μπορεί να υπάρξουν μόνο σε ειδικά και πλήρως τεκμηριωμένα περιστατικά.
Πέρα από την προσφυγή του Ιδρύματος Aurelia, το Δικαστήριο έκανε επίσης δεκτές τις προσφυγές των περιβαλλοντικών οργανώσεων Pollinis France και PAN Europe για τις δραστικές ουσίες Boscalid και Dimoxystrobin. Στις διαδικασίες παρενέβησαν διάφοροι κατασκευαστές φυτοφαρμάκων και οι ενώσεις τους υπέρ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς και εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

– To δελτίο τύπου με τις σχετικές πληροφορίες.
– H αναλυτική νομική αξιολόγηση του δικηγόρου Dr. Achim Willand. 

Νομικό & πολιτικό πλαίσιο | Tι αλλάζει με την απόφαση
- Το νομικό πλαίσιο που επικαλείται το Δικαστήριο βασίζεται στον κανονισμό για τα φυτοφάρμακα (Regulation (EC) No 1107/2009). Σύμφωνα με αυτόν, η έγκριση δραστικών ουσιών γίνεται αρχικά για έως 10 έτη, και μπορεί να ανανεωθεί για έως 15. EU Monitoring
- Η προσωρινή παράταση που επιτρέπει η νομοθεσία — μέσω άρθρου 17 — προορίζεται για “έκτακτες περιπτώσεις / προσωρινές καθυστερήσεις”, όχι για να αντικαταστήσει τη διαδικασία επαναξιολόγησης. EU Law Live
- Το Δικαστήριο έκρινε ότι η πρακτική της επαναλαμβανόμενης παράτασης (δηλαδή σύντομες παρατάσεις — κάθε χρόνο ή κάθε λίγα χρόνια — μέχρι να ολοκληρωθεί η αξιολόγηση) παραβιάζει τη νομοθεσία. Curia
- Επίσης, υπογραμμίζεται ότι η Επιτροπή (European Commission) έχει υποχρέωση να εξετάσει αν η καθυστέρηση οφείλεται σε ευθύνη του αιτούντος — π.χ. ατελή στοιχεία — και αν ναι, δεν νομιμοποιείται παράταση. Curia

Τι σημαίνει αυτό για περιβάλλον, φυτοφάρμακα, βιοποικιλότητα
- Η απόφαση αποτελεί σημαντικό νομικό πρόκριμα για τις περιβαλλοντικές οργανώσεις. Αντί να επιτρέπεται η “αιωνιότητα” των αμφιλεγόμενων δραστικών ουσιών, τώρα οι αδειοδοτήσεις πρέπει να επανεξετάζονται σοβαρά, με πλήρη αξιολόγηση κινδύνου.
- Ενισχύεται η αρχή της προφύλαξης – δηλαδή, όταν υπάρχουν στοιχεία κινδύνου για την υγεία ή τη βιοποικιλότητα, δεν επιτρέπεται χρήση χωρίς επαρκή έλεγχο.
- Δίνεται δυνατότητα σε περιβαλλοντικές οργανώσεις και πολίτες να αμφισβητήσουν νομοθετικές παρακάμψεις ή “παρατάσεις – γέφυρες” που έμεναν αόρατες ή ανεξέλεγκτες.

Η ανακοίνωση με τίτλο “EU Court severely limits the possibilities for the European Commission to extend pesticide approvals” (19 Νοεμβρίου 2025) αναλύει το σκεπτικό της απόφασης: ότι η χορήγηση προσωρινής παράτασης σε δραστικές ουσίες φυτοφαρμάκων – όπως Glyphosate, Boscalid και Dimoxystrobin – δεν μπορεί να γίνεται “αυτόματα ή συστηματικά”. PAN Europe